Eskişehir İl Tarım ve Orman Müdürü Yüksel Çil şu ifadeleri kullandı:

“Projemizin konusu ‘Erken Tanı ile Kuzu Ölmüyor’ projesi. Bu projeyi Hayvan Sağlığı Şube Müdürlüğümüz hazırladı ve Bakanlığımızın büyük takdirini gördü. Yaklaşık 600 bin TL ödenekle Bakanlığımız tarafından onaylanan bir proje.

Bu projemizi Eskişehir’de beş ilçemizde uygulayacağız. İnönü, Sivrihisar, Seyitgazi, Çifteler ve Tepebaşı olmak üzere beş ilçemizde bu projeyi hayata geçireceğiz.

Projemizdeki esas amacımız şu. Özellikle yeni doğan kuzularımızın ilk bir aylık süreç içerisindeki ölümlerini azaltmak istiyoruz. Eskişehir genelinde kuzu ölümleri yüzde 5 ile yüzde 10 arasında gerçekleşiyor. Aslında bu oran Türkiye ortalamasıyla da benzerlik gösteriyor. Büyükbaş hayvanlarda da bu durum buzağı ölümleri olarak karşımıza çıkıyor.

Bu ciddi bir rakam. Eskişehir genelinde yaklaşık 1 milyon 250 bin kayıtlı koyunumuz mevcut. Ortalama 700 bin ile 800 bin arasında kuzu doğuyor. Bunların ölüm oranlarını hesapladığınızda yüzde 5 ile yüzde 10 arasında, yaklaşık 40 bin ile 60 bin kuzu kaybı yaşanıyor. Bu gerçekten ciddi bir rakam.

Böyle bir düşünce oluştu. Sağ olsunlar arkadaşlarımız da bu projeyi hazırladılar. Projemiz onaylandı ve şu anda uygulama aşamasındayız.

Özellikle kuzu ishallerinde erken tanı sayesinde kuzularımızın hastalıklarını teşhis edeceğiz. Bu yöntemle kuzu ölümlerini yüzde 50 ile yüzde 60 oranında azaltabileceğimizi öngörüyoruz. Bu oldukça ciddi bir oran.

Bu proje Türkiye’de ilk kez Eskişehir tarafından uygulanıyor. Benzer projeler büyükbaş hayvanlarda, buzağılarda uygulanmış olabilir ancak kuzularda ilk kez Eskişehir’de uyguluyoruz.

Tabii bu projeyi uygularken İl Müdürlüğümüz çalışanlarının yanında serbest veteriner hekimlerden de destek alacağız. Veteriner Hekimler Odası ile kamu çalışanlarımız koordinasyon içerisinde çalışacak.

Amacımız bütün üreticilerimize ulaşmak. Az önce projemizi beş ilçede uygulayacağımızı söyledim. Ancak biz bunu Eskişehir geneline yaymak ve Türkiye’ye örnek olmak istiyoruz.

Bu ciddi kuzu kayıplarını önleyebilirsek öncelikle üreticimize destek vermiş olacağız. Ekonomik kayıplarımızın önüne geçeceğiz ve hayvancılığımızın gelişmesine katkıda bulunacağız.

Çünkü bu ölümleri belirli bir oranda azaltabilirsek ithalatımızın da buna bağlı olarak azalmasına katkı sağlamış oluruz. Ekonomik kayıpların önüne geçtiğimizde çiftçimiz ve üreticimiz daha fazla kazanmış olacak. Bunu özellikle ifade etmek istiyorum.

Protokol kapsamında birçok maddemiz var. Özellikle Veteriner Hekimler Odası Başkanımız Eskişehir genelinde güzel çalışmalar yapıyor, güzel projelere imza atıyor. Kendilerine burada teşekkür ediyorum.

Bu projenin uygulanmasında bize çok büyük destekleri olacak. Serbest veteriner hekim arkadaşlarımız da sahada her noktada görev alabileceklerini ifade ettiler.

Tabii biz bu projenin uygulanmasında akademisyenlerden ve üniversitelerimizdeki hocalarımızdan da yararlanacağız. Projede görev alacak bütün arkadaşlarımızı akademisyenlerimizle birlikte eğiteceğiz. Ardından sahada uygulama çalışmalarına başlayacağız.

Bu projenin uygulanmasında Erdinç Bey’in de çok büyük desteği olacağına inanıyorum.

İnşallah projemizi başarılı bir şekilde uygularız. Eskişehir’e, üreticilerimize ve Türkiye hayvancılığına katkı sunmuş oluruz.

Projede emeği geçen herkese şimdiden teşekkür ediyorum. Erdinç Başkanımıza da katkılarından dolayı şükranlarımı sunuyorum.”

Daha sonra konuşan

Eskişehir Bilecik Veteriner Hekimler Odası Başkanı Erdinç Yuva şu ifadeleri kullandı:

“Yeni doğan kuzularda bizim için en önemli konulardan biri, doğum anından itibaren bulundukları ortam nedeniyle ortaya çıkan ve ishal olarak gördüğümüz hastalıklardır.

Biz bu ishalleri dışarıdan baktığımızda basit bir durum olarak görebiliyoruz. Ancak veteriner hekim olarak değerlendirdiğimizde E. coli, rotavirüs, koronavirüs ve Cryptosporidium gibi etkenlerin neden olduğu hastalıklar bizim için en tehlikeli olanlar arasında yer alıyor.

Bu hastalıkları hızlı bir şekilde teşhis etmemiz gerekiyor. Burada da saha ortamında bizim için en önemli konulardan biri hızlı tanı kitleridir.

Sağ olsun, başta Eskişehir İl Tarım ve Orman Müdürümüz olmak üzere kıymetli arkadaşlarımız yaklaşık bir yıldır bu proje üzerinde çalışıyorlar. Bakanlığımızın sağlamış olduğu 600 bin liralık destekle de ihtiyaç duyulan bütün imkanlar sağlanmış durumda. Bugün karşınıza hazırlıkları tamamlanmış bir projeyle çıkıyoruz.

Biz bu projeyi beş ilçemizde devreye alarak Eskişehir’i Türkiye’de pilot uygulama merkezi haline getirmiş oluyoruz.

İnşallah bu hastalık tanı kitleriyle yetiştiricilerimize önemli katkılar sağlayacağız. İl Müdürümüzün de bahsettiği üzere, ilimizdeki koyun varlığını ve kuzu ölüm oranlarını değerlendirdiğimizde ciddi rakamlar ortaya çıkıyor.

En azından Eskişehir’de bin, 3 bin veya 5 bin kuzuyu kurtardığımızı düşünün. Bakın, size en düşük rakamları söylüyorum. Bunun bile ekonomiye sağlayacağı katkı ortadadır.

O yüzden bu projede emeği geçen başta Sayın İl Müdürümüz olmak üzere, Veteriner Hekim Şube Müdürümüz Mehmet Bey’e ve bütün şube çalışanlarına gönülden teşekkür ediyorum.

İnşallah klinisyen veteriner hekimlerimizin ve sektörümüzün katkılarıyla, Tarım ve Orman Bakanlığımızın desteğiyle şehrimizdeki küçükbaş hayvancılığa yönelik güzel hizmetler sunmaya devam edeceğiz.”