“Milli Güvenlik konusu hassas bir konu. Yani yapılan açıklamalar farklı yönlere gidebilir. Siyaseten yanlış anlaşılabilir, içinden cımbızlanarak çekilip aleyhte kullanılabilir. Artık her şeyi bırakın; başka Türk Silahlı Kuvvetleri yok, başka ordu yok. Dolayısıyla Türk Silahlı Kuvvetlerini yıpratmakta da kullanılabilir. Birtakım algı faaliyetleri, tezviratlar da yürütülebilir. Dolayısıyla bizim zaviyemizden, bizim bakış açımızdan Milli Savunma politikalarına ilişkin nedir, ne yaptık, bundan sonra ne yapmayı planlıyoruzu bir şekilde anlatmak ve bunu da bir 10-15 dakikayla sınırlı tutmak; çünkü 3 saat 5 saat konuşabiliriz bu konuda ama sorulara bırakmak mikrofonu ve sizin sorduğunuz sorularla konuları birbirini tamamlayacak şekilde açmak ve bir nebze bilgi sahibi yapmak sizi. Zaten bildiğiniz konular, hepiniz takip ediyorsunuz. Burada önemli olan bazı temalar var. Yani işte savunma sanayii olsun, diğer konular olsun buradaki gerçekleri anlatalım ki veya bizim bakış açımızla, bizim tespit ettiğimiz hususları anlatalım ki siz de işte etrafınızdakilerle, muhatap olduğunuz kişilerle bunları değerlendirebilirsiniz, belirtebilirsiniz.

15 Temmuz'dan sonra gerek bu yapısal değişikliklerle veya başka düzenlemelerle Türk Silahlı Kuvvetleri, Milli Savunma Bakanlığı yapısı kökten değişti, takip ediyorsunuz. Yani kimi zaman bazı yorumlar yapılıyor. 10 sene, 15 sene veya 20 sene önce emekli olmuş askeri personel tarafından; gerçekten şu anda o dönemle bu dönem arasında ciddi fark var. Yani ben 5 sene önce emekli oldum diyebiliriz 2021 yılında ki o günden bu yana ki çok seviyordum Silahlı Kuvvetlerimi ve Deniz Kuvvetlerimi, yakinen takip ettim; ben bile bazı konularda geride kaldığımı hissediyorum. Dolayısıyla yorumlarda temkinli oluyorum, tezvirata, yanlış anlamaya meydan verecek değerlendirmelerde bulunmuyorum biraz önce belirttiğim nedenlerle. Ama görüyorsunuz bazı işte sivil veya asker emekli bürokratlarımız değişik yorumlarla, değişik işte açıklamalarla olayı başka mecralara çekiyor.

Dolayısıyla benim tavsiyem öncelikle resmi açıklamaların dikkate alınması, daha sonra sağduyulu değerlendirmelerle bu yolda yürünmesi. Birinci tavsiyem bu; bunun örneğini de çok yakın zamanda gördünüz geçmiş dönemde.

Şöyle bir avantajım var; 15 Temmuz'dan 3 gün sonra Deniz Kuvvetleri Harekat Başkanlığına atandım. Yani 18 Temmuz günü İzmir'de görevliydim, 18 Temmuz günü Deniz Kuvvetleri Karargahına katıldım. Dolayısıyla o süreci de çok yakından tanıdım. Kaldı ki albaylık dönemimde İstanbul Askeri Casusluk denen FETÖ kumpası, biliyorsunuz isim davalardan biridir, onun da sanığıydım. En sonunda Anayasa Mahkemesi kararıyla, hak ihlali kararıyla tekrar yargılandık ve beraat ettik. Daha sonra da mesleki paternimiz devam etti. Dolayısıyla Deniz Kuvvetlerinin yaşadığı, daha doğrusu Türk Silahlı Kuvvetlerinin yaşadığı bütün olayların kendi çapımda, kendi bakış açımla merkezinde yer aldım diyebilirim. Bütüncül değerlendirmeye bu da büyük katkı sağlıyor.

Partinin Milli Savunma politikaları eleştirilebilir, dış politika eleştirilebilir ama şunu her zaman altını çizerek söylüyorum: Biz iktidarda değiliz. Bizim elimizde ne bir istihbarat teşkilatı var bize bilgi getirecek, ne bir Özel Kuvvetler Komutanlığı var ne de başka devlet kurumları var. Biz oturuyoruz; tamamen gönüllülük esasına göre bize destek sağlayan, tamamen gönüllülük esasına göre, bunu altını çiziyorum, emekli askeri personel, emekli güvenlik uzmanları, emekli dış politika personeli ile işte açık kaynaklardan toplamış bilgilerle bir vizyona, bir değerlendirmeye tabi tutuyoruz ve Sayın Genel Başkanımıza iletiyoruz, parti yönetimine iletiyoruz. Bu konuda da şu ana kadar vicdanen gayet iyi görev yapıldığını hissediyorum. Hatalar olabilir ama şunu değerlendirirken lütfen objektif değerlendirmek lazım. İki tane haber kanalıyla sadece sosyal medya var elimde. Dolayısıyla duyurmak veya bilgi sahibi kılmak gerçekten zor. Burada sizden işte ilk talebim bu olacak. Yani sosyal medyadan takip edin bizi, kafanıza yatan, size uyum sağlayan fikirlerimizi siz de yayın. Dolayısıyla başka bir kaynağımız yok çünkü. Yani dumanla veya davulla sokakta haberleşecek halimiz, kendimizi duyuracak halimiz yok. Burada sizin desteğiniz çok önemli.

Cumhuriyet Halk Partisi 38. Olağan Kurultayı'ndan sonra Sayın Genel Başkanımızın kurultay hazırlıklarında verdiği bir taahhüt vardı. Cumhuriyet Halk Partisi'nde ilk defa Milli Savunmadan Sorumlu bir Genel Başkan Yardımcılığı, Milli Güvenlikten Sorumlu Genel Başkan Yardımcılığı tesis edileceğini açıklamıştı. Daha sonra kurultaydan sonra o göreve ben başladım. O dönem gölge bakanlık müessesesi vardı, biliyorsunuz 18 disiplin vardı. Bu 18 disiplinden işte İçişleri Bakanlığı, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı gibi hepsini tek tek saymayayım, gölge bakanlıklar oluşturuldu ve o şekilde bu olay devam etti.

Milli Güvenlik Danışma Kurulu kuruldu. Emekli general, amiral ve güvenlik uzmanlarından oluşan bu kurul; ayda bir veya iki ayda bir, kriz durumlarına bağlı olarak acil toplanarak Genel Başkanı ve parti yönetimini bilgilendirdi. Bunun yanında 140-150 sayfalık Milli Güvenlik Politika Belgesi hazırladık. Bu politika belgesi tamamen parti içi bir dokümandır. Bunu basına veya örgütümüze yaymadık çünkü bu belge, parti programında yer alan hususların nasıl yapılacağını anlatıyor. Bu belge bizim açımızdan canlı bir dokümandır; yarın yeni bir öneri gelirse değişebilir. Şu anda bu dokümanı Cumhurbaşkanlığı Aday Ofisine devrettik ama o dönem bu hazırlığı tamamladık.

Bunun dışında bize katkı sağlayabilecek herkesle irtibat kurduk. Bu süreç tamamen gönüllülük esasına göre yürütüldü. Kimi arkadaşlarımız, büyüklerimiz veya beraber çalıştığımız personelimiz; savunma sanayisinde ya da devlette çalıştıkları için iş gelecekleri açısından çekindiler. Ancak çekinmeyenlerle irtibatımızı kurduk ve onlardan katkı sağladık. Bu noktada sadece emeklilerden destek aldık. Yani burada sakın "İçeriden bilgi aldık" gibi bir anlam çıkmasın. Daha iyi bir Türk Silahlı Kuvvetleri ve milli güvenlik politikası nasıl oluşturulabilir diye bunun üzerinde çalıştık.

Eleştirilerde her zaman yapıcı olduk ve yapıcı olmaya da devam edeceğiz. Kim ne derse desin; çıkıp bağırmanın veya elinde sopayla vurmanın bir anlamı yoktur. Eğer bir şeyi eleştiriyorsan çözüm önerisi getireceksin. Örneğin, Deniz Unsur Komutanlığı Karadeniz'de konuşlanacaksa o zaman "Montrö'ye dikkat edeceksiniz, sadece Karadeniz'e sahildar ülkelerden oluşacak ve insansız deniz araçları gibi yeni teknolojiler Montrö'de dikkate alınmalı" diyeceksin. Biz de bu şekilde yapıcı öneriler getirdik.
Bu süreç devam etti ve 39. Olağan Kurultay'dan sonra gölge bakanlık sistemi kaldırıldı. Önce Cumhurbaşkanlığı Aday Ofisinde 18 disiplinin yer almasına karar verilmişti. Parti Meclisi ve Merkez Yönetim Kurulu (MYK), partinin en üst karar organlarıdır. MYK'da sadece sivil toplum kuruluşları ve diğer idari görevlilerin olmasına karar verilmişti. Ancak Sayın Genel Başkan yaptığı bir değerlendirmeyle güvenlik, ekonomi ve dış politika disiplinlerinin hem Cumhurbaşkanlığı Aday Ofisinde hem de MYK'da olmasına karar verdi.

Ben MYK'da Genel Başkan Yardımcısı olarak görevime devam ettim. Benden daha kıdemli bir amiralimiz ise Cumhurbaşkanlığı Aday Ofisinde Milli Güvenlik Politikaları Kurulu Başkanı oldu. Bu kurulun altında üçü milletvekili, sekizi güvenlik uzmanı ve emekli asker olmak üzere 11 kişi bulunmaktadır. Onlar da tamamen gönüllülük esasına göre çalışan arkadaşlardır.

Cumhurbaşkanlığı Aday Ofisi ile MYK arasındaki ayrımı söylemek gerekirse; aday ofisi hükümet programını yazacak. Parti programının güvenlik bölümü yazıldı, eminim okumuşsunuzdur. Bunu daha detaylı bir şekilde hükümet programına çevirecekler. Biz de onlarla koordineli bir şekilde çalışıyoruz ve şu ana kadar hiçbir sıkıntımız olmadı. Gayet uyumlu ve koordineli bir süreç yürütüyoruz. Bu ekip Türkiye'yi dolaşacak; muhtemelen Eskişehir'e de gelecekler. Kurul başkanı dahil 12 kişilik bu ekip çalışmalarını sürdürüyor. MYK ise parti politikalarını belirlemek, Genel Başkana tekliflerde bulunmak ve karara esas bilgileri sağlamak gibi görevlerine devam ediyor.

Parti programında genellikle bağlayıcı ve çok detaya giren kesin şeyler söylenmez. Ancak o kadar acil hususlar var ki biz parti programında biraz daha detaya girdik. Askeri sağlık sistemi, askeri eğitim sistemi ve doğal afetlerle ilgili detayları programa yazdık. Dolayısıyla parti programı, hükümet programına esas teşkil edecek hale geldi. Cumhuriyet Halk Partisi'nin resmi internet sitesinde yer alan bu programı okumanızı tavsiye ederim. Bu çalışmalar geliştirilerek hükümet programı haline getirilecek. Parti programındaki yedi ana başlığı özetleyebilirim; bu başlıkların altına onar on beşer sayfalık maddeler eklenebilir.

Türk Silahlı Kuvvetlerini siyaset dışı tutmak, Türk Silahlı Kuvvetlerini siyasetin etkisinden çıkarmak birinci önceliktir. Bence herkes de bununla mutabık kalır. Cumhurbaşkanlığı ofisi de hükümet programı yazarken bunu dikkate alır zaten. A Partisi, B Partisi veya C Partisi önemli değil. Türk Silahlı Kuvvetleri, siyaset dışı kimliğine kavuşmalı ve bu idame edilmelidir. Görüşümüz şudur: Türk Silahlı Kuvvetleri, şehit aileleri, gaziler, savunma sanayii ve Atatürk, siyaset dışıdır ve siyaset üstüdür. Özellikle Atatürk bu kapsamdadır. Dolayısıyla birinci madde budur. İkincisi; barışta caydıran, savaşta kazanan Türk Silahlı Kuvvetleri hüviyetinin idame edilmesi ve geliştirilmesidir. Bakın, bu hüviyetin kazandırılması demiyorum. Biliyorsunuz, hepiniz en az benim kadar konulara hakimsiniz. Kütahya-Aslıhanlar Muharebesi dışında Türk Silahlı Kuvvetlerinin, Cumhuriyet öncesini de sayarsanız, kaybettiği bir muharebe, savaş veya çatışma yoktur. Dolayısıyla değerlendirmeler yapılırken bazı şeyler üzerinde bunu dikkate almanız lazımdır. Türk Silahlı Kuvvetleri, Atatürk’ün ve ebedi başkomutanın muzaffer ordusudur. Dolayısıyla bunu daha da devam ettirecek ve geliştirecek tedbirler alınması, birinci maddede söylediğim siyaset dışı olma durumundan biridir.

Daha sonra bunlarla bağlantılı olarak personel yönetiminde biliyorsunuz 5 safha vardır: Personel temini, eğitimi, ataması, terfisi ve emekliliği. Bu süreç ana hatlarıyla 5 safha hâlinde gider. Bunların objektif kriterlere göre; anayasa, kanunlar ve nizamlara göre yapılması ile liyakat ve sadakat Atatürk ilkeleri ve yasalara sadakatin esas alınmasını sağlayacağız. Bunların nasıl yapılacağı da Milli Güvenlik Politika Belgesi’nde yer alacaktır. Bir tane örnek vereyim: Mülakatlarda itiraz hakkı olacak ve kamera kaydı alınacak gibi örnekler mevcuttur.

Onun ardından Türk Silahlı Kuvvetleri personelinin özlük hakları geliyor. Bakın, şu anda ben de dâhil olmak üzere bu salondaki herkesin maaşı yoksulluk sınırının altına geldi. Ancak benden emin olun çok daha düşük maaş alanlar vardır. Elleri kaldırsınlar; açlık sınırının altında olanlar veya yarısı açlık sınırının altında olanlar elini kaldırsın. Bu düzende, Genel Başkanınızın ifade ettiği bu kara düzende, emekliler ve asgari ücretliler eziliyorlar. Herkes eziliyor. Ancak benim de görevim Türk Silahlı Kuvvetleri personeli olduğu için şunu belirtmek zorundayım: Emekli astsubaylar, verilen taahhütlere rağmen açlık sınırının altında maaş alıyorlar. Emekli uzman erbaşlar, emekli devlet memurları ve emekli binbaşılar da aynı durumdadır. Dolayısıyla ciddi bir sıkıntı vardır. Muvazzaf personelden, yani görevli personelden bir rütbenin altındakiler de yoksulluk sınırının altında maaş alıyorlar. Yani şimdi ölmeyi emrettiğiniz; dağda, bayırda ve denizde görevlendirdiğiniz, şurada uçakların en modern uçakların bakımını yapmakla görevlendirdiğiniz personele bu reva değildir. O yaştan sonra ikinci bir işte çalışmak da bu ekonomik şartlarda zaten mümkün değildir. Dolayısıyla Türk Silahlı Kuvvetlerinin özlük ve sosyal haklarının düzeltilmesi de ana maddelerimizden biridir.

Ondan sonra ne geliyor? Mutlaka bunu sorarsınız; 15 Temmuz’da yapılan yapısal dönüşüm denen ama bizce olumsuz etkileyen düzenlemelerin tekrar düzeltilmesidir. Ne var mesela? Askerî eğitim sistemi vardır. Bununla ilgili parti programında Milli Savunma Üniversitesinin ne olacağını, harp okullarının nereye bağlanacağını, liselerin nasıl açılacağını, astsubay hazırlama okullarının nasıl açılacağını ve astsubay meslek yüksekokullarının 4 yıla çıkarılacağını yazdık. Bunlar artık parti programında taahhüttür. Bir diğer hususu şimdi söyledim, onu tekrar hatırlatayım çünkü önemlidir: Özlük hakları konusunda da biliyorsunuz üç tane temel dernek vardır: Emekli Astsubaylar Derneği, Emekli Subaylar Derneği ve Emekli Uzman Erbaşlar Derneği. Bunlar 2847 sayılı kanunla kurulmuş, Milli Savunma Bakanlığı himayesinde yasal derneklerdir. Biz bu personelin özlük hakları konuşulurken bu üç dernekten de temsilcilerin o masada olmasını istiyoruz ve bunu da parti programına yazdık. Dolayısıyla direkt TESUD müdahale edecek, TEMAD müdahale edecek, TEMUD müdahale edecek ve istekleri belirteceklerdir.

Şimdi gelelim 15 Temmuz sonrasına. İşte askerî eğitimi söyledim. En önemlisi askerî sağlıktır. Kuzeyde savaş var, güneyde savaş var. NATO’da bu kadar harekât temposuna herhâlde bir Amerika Birleşik Devletleri ordusu ulaşmıştır. Yoğun harekât temposu var ancak askerî sağlık sistemi hâlâ yoktur. Bu seneden beri, marttan beri "yapacağız, yapacağız" deniyor ancak ortada bir şey yoktur. Askerî sağlık sistemi de önceliğimizdir. Başka neler var? Askerî yargı sistemi ile ilgili birtakım düzenlemeler, doğal afetlerdeki Türk Silahlı Kuvvetlerinin rolü ve Türk Silahlı Kuvvetleri komuta yapısı vardır. Şu anda Genelkurmay, Milli Savunma ve Kuvvet Komutanlıklarının hepsi aynı seviyede Milli Savunma Bakanlığına bağlıdır. Bu durum komuta birliği ve sadeliği açısından uygun değildir. Örneğin Jandarma ile Sahil Güvenlik Komutanlığının Türk Silahlı Kuvvetleri ile olan ilişkileri koparıldı. Bunların tekrar bir şekilde düzenlenmesi lazımdır. Tabii ki kolluk kuvvetleridir; tabii ki barış zamanı İçişleri Bakanlığı emrinde olacaklar ancak bu kadar güçlü, yani Jandarma Genel Komutanlığı şu anda birçok devletin kara kuvvetlerinden güçlüdür; Sahil Güvenlik Komutanlığı birçok devletin deniz kuvvetleri ile eşit seviyededir. Bunlardan bir sinerji yaratacak şekilde koordinasyonu sağlamak lazımdır. Başka ne var? OYAK vardır. OYAK’ta sıkıntılar vardı, bu sene göreceğiz bakalım. Ne var? Türk Hava Kurumu var; hâlâ başında kayyum vardır. Dolayısıyla bu tip düzenlemeler yapmak ve bu 15 Temmuz’dan sonra yaşanan olayları düzeltmek önceliğimizdir. İlk aklıma gelenler bunlardır. Başka ne var? Askerî alanların ranta açılması vardır. İşte en son Balıkesir; İstanbul’da son 10 yılda %49 askerî alan ranta açılmış. Halka açılsa bir şey demeyeceğim ama AVM oluyor, rezidans oluyor. Bunların tekrar gözden geçirilmesi gibi durumlar söz konusudur. 15 Temmuz’daki hain darbe girişimini sonuna kadar lanetliyoruz ama sonuçlarının bedelini de Türk Silahlı Kuvvetleri ödememelidir.

15 Temmuz,da 253 vatandaşımızın yanı sıra kışlalarından çıkmayan bir grubu da, o FETÖ'cüleri darbecileri kışlalarından çıkarmayan Türk Silahlı Kuvvetlerinin %92'si, askeri personelin %92'si engel oldu 15 Temmuz'da. Bunu unutmamak lazım. Yani 15 Temmuz'un vebalini de Türk Silahlı Kuvvetlerine zinhâr yüklememek lazım.

Ondan sonra ne var bir madde; şehit aileleri, gaziler, 6. madde. Şehit aileleri ve gazilerle ilgili yaptıklarımızı biliyorsunuz işte. Geçen sene de geldik buraya, yüzün üzerinde il ve ilçede 200'ün üzerinde dernek dolaştık. Genel Başkanımız işte geçen bir ay önce, bir buçuk ay önce grup toplantısında bir daha hatırlattı. Üç tane büyük dernek var işte 2847 ile kurulan; onlar da o şekilde kuruldu, onlarla irtibatımız devam ediyor. Sıkıntılarını, dertlerini iletmeye çalışıyoruz.

2024 Haziran ayında bir tane İstanbul'da Şehit Aileleri Gaziler Çalıştayı yaptık. Bu dernekler geldiler, terörle mücadele sırasında yaralananlar ama gazi sayılmayanlar geldiler. Özlük ve sosyal hakları çok kötü durumda. Yani düşünün; er, erbaş, gazi emsal maaşları... Yani 7.500 lira anne alıyor şehit olanın, 7.500 lira baba alıyor. Böyle bir şey var mı, böyle bir dünya? Yani normal bunları da düzeltecek şekilde 18 kanun teklifi verildi, hepsi Milli Savunma Komisyonu'nda bekliyor. Bugün yarın, bugün yarın biz de bunu bir şekilde tekrar tekrar gündeme getirmeye çalışıyoruz.

Yani zaten her konuşmada, her basın brifinginde aylık yaptığımız mutatlardan tutun da başka konularda üç tane temel konu var gündeme getirdiğimiz. Bir tanesi şehit aileleri, gaziler; bir tanesi askeri sağlık sistemi; bir tanesi de personel özlük hakları. Dolayısıyla şehit aileleri ve gazilerin de durumunu takip ediyoruz. Şunu da özellikle vurguluyorum, bakın bunu her yerde vurgularız: Şehitler Türk milletinin toprak altındaki ulu kökleri, gaziler de Ebedî Başkomutan Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ün ifade ettiği gibi yaşayan anıtlardır ve onlar Türk milletinin asli sahipleridir. Bu bir kere bizim düsturumuz.

Genel Başkanımız ne dedi bu devam eden çalışmalarda: "Şehit aileleri ve gazilerin yüzüne bakamayacağım hiçbir sürecin veya çalışmanın içinde olmam," dedi. Dolayısıyla o açıdan onu da bu vesileyle vurgulamak istiyorum. Sonuncusu savunma sanayi. Savunma sanayinde başarılar var, zafiyetler var. Bunları da gündeme getiriyoruz. Çok kıymetli destek aldığımız, yani mesela Twitter'da şimdi isimlerini vermeyeyim ama takip edenler, bu konuda ilgilenenler, uzman olarak değerlendirdikleri arkadaşlarla irtibatımız var. Onlardan destek alıyoruz.

Yani insan gücü açısından bir sıkıntımız yok. Zaten her Silahlı Kuvvetler mensubu bir şekilde harekât ihtiyaçları belirleme, konsept ve savunma sanayinin etkileşimi konusunda bir derece tecrübe sahibi. Dolayısıyla savunma sanayinde de temel prensibimiz şu: Etkin, adil, denetlenebilir bir proje yönetimi yapılması lazım. Kayırmacılıktan uzak, siyasi referansın olmadığı bir personel yönetimi olması lazım. Bir de yurt dışı göç, beyin göçünün engellenmesi lazım.

Yani biz şimdi mesela şöyle bir tezvirat yapılır: "Cumhuriyet Halk Partisi geldiğinde savunma sanayi duracak." Zinhâr, savunma sanayi daha da ileri gidecek. Yani etkin proje yönetimi, harekât ihtiyaçları harekât ihtiyaç makamları tarafından saptanacak. Aynı proje üzerinde değişik firmalar çalışıp gayret israfı olmayacak. İşi yapabilen firma projeyi alacak. Siyasi yakınlık bir iş alma, proje alma aracı olmayacak. Bir de bu projeler denetlenecek, Milli Savunma Komisyonu denetleyecek, Milli Savunma Komisyonu da uzmanlarla desteklenecek."

TFF’nin resmi internet sitesinde yer alan maç bilgileri doğrultusunda karşılaşmanın stadyumu, Eskişehir Prof. Dr. Fethi Heper Stadyumu olarak güncellendi. Böylece bir süredir gündemde olan stat değişikliği resmiyet kazandı.

Kararın, Bursaspor Yönetim Kurulu’nun yaptığı girişimlerin ardından alındığı belirtildi. Bu gelişmeyle birlikte karşılaşmanın oynanacağı yer netlik kazanmış oldu.

Pazar günü oynanacak mücadele, 33 bin 500 kişi kapasiteli Eskişehir Prof. Dr. Fethi Heper Stadyumu’nda gerçekleştirilecek. Bursaspor açısından büyük önem taşıyan karşılaşmada, taraftarların da yoğun katılım göstermesi bekleniyor.

Olay, ilçede meydana gelen bir elektrik arızasına müdahale sırasında yaşandı. Elektriği kesmek için çalışma yaptığı belirtilen Ahmet Pak, bu sırada yüksek gerilim akımına kapıldı. Ağır yaralanan Ahmet Pak için çevredeki vatandaşların ihbarı üzerine sağlık ekipleri sevk edildi.

İlk müdahalenin ardından hastaneye kaldırılmak üzere yola çıkarılan Ahmet Pak, yapılan tüm müdahalelere rağmen kurtarılamadı.

Yaşanan olayın ardından bölgede inceleme başlatıldı. Yetkililer, olayın nasıl meydana geldiğine ilişkin çalışmanın sürdüğünü bildirdi.

Hayatını kaybeden Ahmet Pak için cenaze namazının Sivrihisar Aziz Mahmut Hüdayi Camii’nde kılındığı, ardından defnedildiği öğrenildi.

Kaza, Eskişehir’den Günyüzü ilçesine dönüş yolunda gerçekleşti. İki aracın kafa kafaya çarpışması sonucu meydana gelen kazada, diğer araçta bulunan bir vatandaş yaşamını yitirdi. Kazanın ardından sağlık ekipleri kısa sürede olay yerine ulaştı ve yaralılara ilk müdahaleyi yaptı.

Günyüzü Kaymakamı Muhammed Raşit Kurt ile şoförü Muhammet K., yapılan ilk müdahalenin ardından ambulansla Eskişehir Şehir Hastanesi’ne sevk edildi. Yaralıların hastanede tedavilerine başlandı.

Eskişehir Valisi Erdinç Yılmaz, kazanın ardından hastaneye giderek Günyüzü Kaymakamı Muhammed Raşit Kurt ve şoförü Muhammet K.’yı ziyaret etti. Ziyaret sonrası açıklamalarda bulunan Erdinç Yılmaz, kazanın iki aracın kafa kafaya çarpışması sonucu meydana geldiğini belirtti.

Erdinç Yılmaz, yaralıların sağlık durumlarına ilişkin, “Kaymakamımızın ve şoförümüzün sağlık durumları iyi” ifadelerini kullandı. Kazada hayatını kaybeden vatandaşla ilgili de konuşan Erdinç Yılmaz, “Vefat eden vatandaşımıza Allah’tan rahmet diliyorum. Kaymakamımıza ve şoförüne acil şifalar temenni ediyorum” dedi.

Kazayla ilgili inceleme başlatıldı.

"Eskişehirspor’u, Eskişehir’i ve Eskişehir taraftarlarını tebrik etmek lazım. Buradan başlayayım. Geçen hafta sonu Türkiye’de oynanan dört çok önemli maç vardı. Birincisi, şampiyonluğu ilgilendiren Trabzonspor-Galatasaray maçıydı. İkincisi, yine şampiyonluğu ilgilendiren Bursaspor-Mardin maçıydı. Üçüncüsü, yine şampiyonluğu ilgilendiren Fenerbahçe-Beşiktaş maçıydı. Dördüncüsü ise Eskişehirspor-Kütahyaspor maçıydı. Bu karşılaşma, sıralamadan bağımsız olarak rekabetin getirdiği bir mücadeleydi; kazananın ya da kaybedenin çok belirleyici olmadığı, ancak prestij açısından alınan galibiyetin oldukça kıymetli olduğu bir maçtı. Benim için bu maçların önüne Eskişehirspor maçı geçti.

Kütahyaspor’un burada yaptığı bazı stratejik hatalar var. Nedir mesela? Ben Kütahyaspor’un yerinde olsam, 8 puan farkla 2. Lig’e doğru giden bir takım olarak oradaki taraftara, şehre ve futbol kamuoyuna daha sıcak yaklaşırdım. Yalakalık yapmadan, liderliğin verdiği özgüvenle bu şehre gelmek isterdim.

Örneğin, “Eskişehirspor, biz bu ligden çıktık. İnşallah Eskişehirspor da play-off’tan şampiyon olur ve birlikte 2. Lig’de oynarız.” şeklinde bir açıklama yapılabilirdi. Böyle bir yaklaşımın ardından bu taraftar, onları Eskişehir çıkışında karşılar; şampiyonluklarını birlikte kutlar ve o şekilde uğurlardı. Ama sen çıkıp farklı göndermeler yaparsan, gereksiz hamlelerde bulunursan ve Eskişehirspor’u kendine doğrudan rakip seçersen bunun altında kalırsın. Çünkü burası bir futbol kenti. Şehir hazır, takım hazır, taraftar hazır, futbolcular hazır, yönetim hazır, teknik heyet hazır. Stadıyla birlikte bütün dinamikler seni bekliyor. Senin bu olumsuz reflekslerine karşılık burada mutlaka bir karşılık görürsün.

Burada, protokol tribününde görevli bir temsilciyle görüştüm. Bana, “Ben yıllardır Eskişehirspor maçlarına gelirim. Taraftarın bu kadar ateşli ve bu kadar düzgün tezahürat yaptığını görmedim ama Eskişehirspor taraftarını raydan çıkardılar.” dedi. Bunu söyleyen kişi de saha içinde görev yapan temsilci arkadaşlardan biriydi.

Ardından Kütahyaspor yöneticilerinin verdiği demeçler, prim açıklamalarının bu şekilde servis edilmesi gibi unsurlar maç öncesinde ortamı biraz gerdi. Elbette bu gerginlikten beslenen bir camiayız; çünkü yıllardır bu tür atmosferlerin içinde olan bir takımız. En zor dönemleri de yaşadık.

Sayın Başkanın da ifade ettiği gibi, camia olarak da şehir olarak da kültür olarak da Eskişehirspor ile kıyaslanabilecek bir durum yok. Dünya döndükçe Kütahya orada, Eskişehir burada kalacak. Takımlar değişir, oyuncular değişir, herkes değişir ama şehirler yerinde kalır.

Bu nedenle yöneticilerin daha aklıselim davranması gerekir. İki komşu ilin birbirine düşman olmasına yol açacak söylem ve eylemlerden uzak durulması gerekir. Kütahyaspor, bana göre yöneticileriyle bu süreçte sınıfta kalmıştır. Takım içindeki bazı futbolcuların yaptığı hareketleri ise konuşmaya gerek yok.

Maça gelirsek; Eskişehirspor karşılaşmaya gerçekten çok istekli ve arzulu başladı. Kütahyaspor ise haftalar öncesinden bu maça hazırlanmış olmasına rağmen nasıl bir atmosferle karşılaşacağını tam olarak kestiremedi. “Biz lideriz, atarız; beraberlik bile yeter” düşüncesiyle sahaya çıktı ancak karşısında bu kadar güçlü bir refleks gösteren bir Eskişehirspor bulacağını öngöremedi.

Maçın başında gelen golden sonra Kütahyaspor’un bir nebze rahatladığını düşünüyorum. Bu rahatlamayla birlikte kısa süreli topa sahip oldukları ve birkaç pozisyon buldukları anlar oldu. Ancak yaklaşık 10 dakika sonra gelen ikinci ve üçüncü gollerle birlikte oyunun dengesi tamamen değişti.

Rakip takımın santrforu Aykut Çift’in maç boyunca en çok yaptığı şeyin santra yapmak olması da bunun göstergesiydi. Her golden sonra topu alıp yeniden oyuna başlamak zorunda kaldılar. Bu gollerden sonra şunu net şekilde gördüler: Eskişehirspor hafife alınacak bir takım değil. Bu şehir de aynı şekilde hafife alınacak bir futbol kenti değil.

Bu maçta bütün oyuncuların katkısı vardı ancak birkaç ismi öne çıkarmak mümkün. Christopher Jakob Aydemir'i, Akın Akman’ı ve Tayfun Tatlı’yı sayabiliriz. Bunun yanında gözden kaçmaması gereken iki oyuncudan biri de sol bek Recep’ti. İlk iki golde de doğrudan katkısı var. İlk pozisyonda topu alıp Akın’a vermesi, Akın’ın ortası ve gol… Yani asistin asistini yaptı.

İkinci golde ise yine baskı var. Akın Akman’ın baskısıyla başlayan pozisyonda Kaan Baysal topu Recep’e aktardı. Recep’in ortası, ardından Akın Akman’ın topu alıp rakibini eksilterek vuruşu… Bu sekans içinde yine Recep’in katkısını net şekilde gördük.

Bu da bir sol bekin sadece savunmada değil, hücumda ve skor üretiminde de ne kadar etkili olabileceğini gösterdi. Oyuna yaptığı katkı oldukça belirgindi. Diğer tarafta ise Kütahyaspor’un sol beki farklı bir görüntü verdi.

Hakan Şapçı ve ekibi Kütahyaspor’u ciddi şekilde analiz etmiş. Sağ tarafta normalde hepimizin beklediği isim İsmail Kulet. Kadro okununca bir baktık, İsmail Kulet yok; kenarda Christopher Jakob Aydemir, santrforda Batuhan var. “Acaba bir şey mi oldu, sakatlık falan mı var?” derken meğer orayı taktik olarak değerlendirmiş. Christopher Jakob Aydemir'in Allah beline, kafasına, yani her şeyine kuvvet versin. Hakikaten ne desek az. O kafa nedir öyle? Çıkıp belden vurması, adamı sürükleyip götürmesi… Yaptıkları gerçekten takdire şayan.

Akın Akman’ın Tire ve Karşıyaka maçlarındaki yorgun oyunu hepimizi biraz tedirgin etmişti ama kendini bu maça hazırlamış. Aldığı her topta attığı iki gol… İnanılmaz motive olmuş. Gerçekten çok keyifli bir performans.

Tayfun Tatlı, çıkıp oradan geliyor ve ayağının üstüyle vuruyor; böyle vurulmaz bu topa. Goller insanı mest ediyor. İnanması zor, o kadar rahat. Bu kadar maç izledik, en rahat izlediğimiz maç buydu.

Maça giderken oldukça gergindik. Evden çıkıp yürürken kafamda birçok ihtimali düşündüm; beraberlik olursa stattaki atmosfer ne olur diye hesap yaptım. Ama aklımıza gelmeyecek bir oyun çıktı ortaya. Şunu da toparlamak istiyorum aslında. Eskişehirspor şunu gösterdi: Biz bu ligin üstünde bir takımız, bu ligin üstünde bir oyun oynuyoruz.

Liderle oynuyorsun; en azından bir karşı koy, bir şey yap. Ben açıkçası Kütahyaspor’un daha farklı bir oyun sergilemesini bekliyordum. Defans yaparak bekleyen, ardından Eskişehirspor’un üzerine gelmesini fırsata çevirip kontraataklarla gol arayan bir takım bekledim ama hiç öyle olmadı. Oyunu sıkıştıramadılar, kontrol edemediler. Zaten gol erken gelince dirençleri çabuk kırıldı.

Orta sahada oynayan Mustafa İnan’ın hakkını teslim etmek lazım. Böyle bir maçta bu kadar top çalınmaz. Gerçekten olağanüstü bir performans sergiledi. Bu kadar top kapıp üzerine bir de bu kadar isabetli pas vermek ciddi bir iş. İkinci goldeki pas organizasyonunda da yine Kaan Baysal vardı; onun Yakup’a aktarması da çok değerliydi.

Kısacası takım olarak, baştan sona herkes takdiri hak ediyor. Ayrım yapmadan tüm oyuncuları tebrik ediyorum. Teknik heyeti de ayrıca kutluyorum.

Başkan Ulaş Entok'a da bir parantez açmak istiyorum. Başkan bu güveni kolay kazanmadı; gerçekten zor kazandı. Güvenilmek çok kıymetli. Tribünleri tek tek gezip ortamı yumuşatması, taraftarın ona duyduğu güvenin bir göstergesi. Başkanın da bu güveni sonuna kadar hak ettiğini ve Eskişehirspor’a yakıştığını düşünüyorum.

Umarım bundan sonraki maçlarda da aynı performans sürer. Bu maçı aynı zamanda play-off’un bir provası, bir rövanşı gibi değerlendirmek gerekir. Yani “Biz buradayız ve bu oyuna sahibiz” mesajı verildi. Tabii play-off ayrı bir konu; o günün şartları belirleyici olur, garanti bir durum yok. Bunun altını net şekilde çizmek gerekir. Play-off sürecini ayrıca değerlendirmek lazım.

Pazar günkü maça gelince; çok önemli bir karşılaşmaydı. Süper Lig’de oynanan üç maçı örnek verdim ama bana göre en yaratıcı, en keyifli ve en önemli maç buydu. Atılan goller de son derece temiz, tartışmasız ve netti. Gerçekten kusursuz bir skor elde edildi."

"Puan açısından bakıldığında, belki sonucu ya da sıralamayı çok fazla değiştirmeyecek bir maç gibi gözüküyor. Ancak iki takım arasında haftalardır süren, taraftarlar ve camialar arasında başlayan gerginlikler var. Hatta daha geriye gidersek, ilk yarıda Kütahya’da oynanan maçta başlayan ve Eskişehir Anadolu Sportif Faaliyetler’in Kütahya’daki karşılaşmasıyla devam eden bir gerilim söz konusu. Orada yaşananlar ortamı daha da yükseltti.

Sonrasında 1-0, 1-0, 1-0 kazanılan maçlar ve son dakikalarda atılan goller bu atmosferi iyice artırdı. İki takım taraftarının sosyal medyada birbirlerine yönelik paylaşımları, Kütahyaspor futbolcularının Eti Puf ya da başka unsurlarla poz vererek açıklamalar yapması camiayı daha da gerdi. Bunların hepsi maçın gidişatını ciddi şekilde etkiledi.

Aslında en büyük korku maçta olay çıkmasıydı. Süreç gerçekten sıkıntılı bir noktaya gelmişti. Ancak bu maçta bizim kazanmamız ortamı bir nebze yumuşattı. Öte yandan asıl amaç, Kütahyaspor’un burada şampiyonluğunu ilan etmemesiydi. Eskişehirspor camiası açısından hedef buydu ve bu da gerçekleşti. Bu sonuç yerinde oldu.

İki camia birbirine denk değil. Kütahyaspor ile Eskişehirspor arasında camia açısından büyük fark var. Eskişehirspor’u ligde yenebilirsin ya da onun önünde şampiyon olabilirsin; bunlar futbolda olan şeylerdir. Eskişehirspor’un transfer yasağı var, yıllardır küme düşmeler yaşamış ve bunun getirdiği psikolojik bir yorgunluk bulunuyor. Kütahyaspor tarafında ise durum böyle değil. Daha küçük bir camia olduğu için toparlanma süreci daha hızlı olabilir; bir dönem şampiyonluk mücadelesi verip, birkaç yıl sonra düşüp tekrar çıkmak daha olağan karşılanabilir.

Ancak Eskişehirspor camiası bu şekilde değerlendirilebilecek bir yapı değil. Eskişehirspor, uzun yıllar üst liglerde yer almış, Süper Lig’de ve Avrupa kupalarında mücadele etmiş, uluslararası bilinirliği olan bir kulüp. Bu nedenle iki kulübün camia olarak eşit seviyede olması mümkün değil. Bu durum daha önce de dile getirildi.

Bu süreçte karşılıklı söylemlere yanıt vermemek ve gerilimi artıracak adımlardan kaçınmak daha doğru olurdu. Çünkü sahaya çıkılıp maç oynanacak ve Kütahyaspor şu an şampiyonluğa en yakın takım konumunda. Böyle bir durumda ortamı germeden ligi tamamlamak daha sağlıklı bir yaklaşım olur. Şampiyonluk gelirse bu şekilde gelmeli; gelmezse de en azından iki komşu şehir arasında gereksiz bir gerginlik oluşmaması gerekir.

Maalesef ortam fazlasıyla gerildi ve bu gerilimin büyük bölümü Kütahyaspor camiasından kaynaklandı. Yapılan paylaşımlar, atışmalar ve söylemler süreci daha da tırmandırdı. Oysa Eskişehirspor camiası gerçekten büyük bir camiadır. İlk yarıdaki maçta “cehenneme hoş geldin” denilerek atmosfer övülmüş, taraftarın etkisi anlatılmıştı. Ancak o karşılaşmada stat dolu görünse de yaklaşık 5-6 bin kişi vardı ve oynanan futbol ile takımın durumu ortadaydı.

İkinci maça gelindiğinde ise tablo tamamen değişti. Tribünlerde 33-35 bin taraftar vardı ve bu atmosferde rakip takım oyun kurmakta zorlandı. Takımın sahadaki durumu da bu farkı ortaya koydu. Camia dediğin budur; birleştiği zaman karşısında durmak çok zordur.

Böylesine bir atmosferde oynanan maçta emeği geçen herkesi ayrıca tebrik etmek gerekir. Söylenecek çok fazla söz yok. Bu lig seviyesinde bir maç ancak bu kadar oynanır. Daha üstünü TFF 2. Lig’de ya da TFF 3. Lig’de hatırlamak gerçekten zor.

Yıllardır maç izlerim. Aslında 2-3 sezon önce yine TFF 3. Lig’deydik. O grubun şampiyonları buraya geldi, onları da izledik. Ancak oyunsal açıdan kıyasladığında bu takımın ortaya koyduğu futbol çok farklı. Daha önce TFF 2. Lig’de oynanan dönemleri de hatırlıyorum; orada da böyle bir oyun yoktu.

Dünkü futbolla, pazar günü oynanan futbolla play-off maçlarına çıksan, rahatlıkla fark yaratırsın. Hatta iddia ediyorum, TFF 2. Lig’den TFF 1. Lig’e yükselme play-off maçlarında bile bu seviyede oyun izlemek zor. Böyle bir takım bulmak kolay değil. Bu oyunla 2. Lig’de olsan doğrudan TFF 1. Lig’e çıkarsın.

Sahada müthiş bir oyun vardı. Takım inanmıştı; oyuncular sürekli birbirine yardım eden, koşan, mücadele eden bir görüntü sergiledi. Hırs, azim ve mücadele hem sahada hem kulübede net şekilde hissediliyordu. Taraftar ise zaten olağanüstü bir destek verdi.

Gollere baktığında da ortaya çıkan tablo bunu destekliyor. Takım bu kadar isteyince karşılığını da aldı. İlk gol, maçın daha başında, taçtan gelen topta yapılan kafa vuruşuyla geldi. İkinci golde Tayfun’un vole vuruşunu neredeyse kimse takip edemedi. Üçüncü golde takım rakibini adeta ezerek geçti. Christopher’ın attığı gol ise tamamen bireysel becerinin ürünüydü; bu seviyede, hatta çoğu zaman Süper Lig’de bile böyle pozisyonlara sık rastlanmaz.

Dördüncü golde Akın Akman’ın yerden vuruşu da dikkat çekiciydi. Ondan önceki pozisyonda ise birden fazla rakibini geçip yakaladığı fırsat golle sonuçlansaydı çok daha farklı bir an yaşanabilirdi. Ayrıca Batuhan’ın karşı karşıya kaldığı ve kaçan pozisyon başta olmak üzere birçok net fırsat vardı. Maç rahatlıkla 5-6 gole, hatta ihtiyaç olsa daha fazlasına ulaşabilecek bir akıştaydı.

Pazar günü ortaya konan oyun ve skor üretme iştahı, her açıdan üst düzey bir performansın göstergesiydi.

Herkesi tebrik ediyorum; taraftarından yönetimine, teknik ekibinden futbolcusuna kadar herkes büyük bir emeğin parçası oldu. Bu birliktelik, bu inanç ve ortaya konan futbol gerçekten çok değerli. Bu anlayışın play-off sürecinin sonuna kadar devam etmesi gerekiyor. Bu şekilde devam ederse, play-off’ta da her maçı kazanabilecek bir potansiyel var.

Ancak burada önemli bir noktayı gözden kaçırmamak gerekir. Çok iyi oynandı ve güçlü bir rakibe karşı net bir galibiyet alındı ama ayakların yere basması şart. Bu seviyede bu oyunu sürekli sürdürmek kolay değil. Önümüzde Balıkesir maçı, ardından içeride oynanacak Alanya maçı ve devamında play-off karşılaşmaları var. Tüm bu süreçte aynı motivasyon, aynı disiplin, aynı hırs ve aynı ciddiyet korunmalı.

Bu takım bu oyunu oynayabiliyorsa, hedef net olmalı: TFF 2. Lig’e çıkmak. Aksi bir senaryo, bu kadar iyi futbolun ve emeğin karşılığını bulamaması anlamına gelir. Bu süreçte elde edilen atmosferin ve başarının yarım kalmaması gerekir. Bu nedenle sonuna kadar aynı kararlılıkla devam edilirse, hedefe ulaşmak mümkün görünüyor.

Belediye tarafından başlatılan yeni uygulama kapsamında, “El Birliğiyle Temiz Çevre Temiz Tepebaşı” sloganıyla 42 farklı noktaya geri dönüşüm kafesleri yerleştirildi. Yapılan düzenleme ile birlikte kapıdan kapıya toplama sistemi kaldırıldı ve ambalaj atıkları için sabit toplama noktaları oluşturuldu. Bu sistemle birlikte atıkların farklı türlerle karışmasının önüne geçilmesi amaçlanıyor. Vatandaşlar, evlerinde ayrıştırdıkları ambalaj atıklarını bu noktalara getirerek geri dönüşüm sürecine dahil oluyor.

Belediye ekipleri tarafından haftalık olarak gerçekleştirilen çalışmalarla, kafeslerde biriken atıklar düzenli şekilde toplanıyor. Toplanan malzemeler ayrıştırıldıktan sonra belediyenin anlaşmalı olduğu lisanslı firmaya teslim ediliyor. Bu süreç sonunda geri dönüşüm tesislerine ulaştırılan atıklar yeniden işlenerek ekonomiye kazandırılıyor. Böylece doğal kaynakların korunmasına da katkı sağlanıyor.

Uygulamanın hem çevre kirliliğinin azaltılması hem de geri dönüşüm bilincinin artırılması açısından önemli olduğu belirtiliyor. Yetkililer, vatandaşların sürece aktif katılım göstermesinin sürdürülebilir bir gelecek için belirleyici olduğunu ifade ediyor.

Öte yandan geri dönüşüm kafeslerinin yerleştirildiği noktalar arasında Aşağısöğütönü Mahallesi Muhtarlığı önü, Bahçelievler Mahallesi Güllük Belde Evi önü, Çamlıca Mahallesi Tepebaşı Belediyesi İsmail-Nihal Akçura Aşevi önü, Ertuğrulgazi Mahallesi Mustafa Kemal Atatürk Spor Tesisleri Su Sporları Merkezi ve Behiç Erkin Spor Kompleksi yer alıyor.

Ertuğrulgazi Mahallesi Ahmet Bilek Deneyimli Kafe önü, Kumlubel Mahallesi Nasuh Akar Deneyimli Kafe önü, Sazova Mahallesi Elmalı Konakları, Hazreti Ali Camii ve muhtarlık önü ile Şirintepe Mahallesi Hüsamettin Ürün Parkı, muhtarlık önü, Sınır Park ve Halil Eren Parkı da uygulamanın hayata geçirildiği alanlar arasında bulunuyor.

Uluönder Belde Evi önü, Yenibağlar Mahallesi Ali Rıza Efendi Deneyimli Kafe önü, Yeşiltepe Mahallesi Şehit Piyade Uzman Çavuş Gürsel Demir Deneyimli Kafe önü, Zincirlikuyu Belde Evi önü ve Muttalıp Mahallesi Ova Evleri de belirlenen noktalar arasında yer alıyor.

Çukurhisar Hizmet Binası önü, Fevzi Çakmak Mahallesi Gürlife Hastanesi önü, Şeker Mahallesi TOKİ Sıraevler, Şeker Mahallesi Bilnet Okulları önü, Espark AVM önü ve Tepebaşı Belediyesi Fen İşleri Müdürlüğü şantiyesi de geri dönüşüm kafeslerinin bulunduğu diğer alanlar olarak sıralanıyor.

Anadolu Üniversitesi KYK Yurdu, Yukarısöğütönü Mahallesi TEİAŞ trafo merkezi, Batıkent Mahallesi Hasan Ali Yücel Deneyimli Kafe önü ve Naz Eczanesi önü de uygulama kapsamına dahil edildi.

Batıkent Mahallesi Walkers Kafe yanı, Çağdaş Market yanı, Hillpark Evleri karşısı, Şair Rasim Köroğlu Deneyimli Kafe önü, Yaşamkent TOKİ, Parkwest önü ve Uluönder Mahallesi Edikoop karşısı da vatandaşların atıklarını bırakabileceği noktalar arasında bulunuyor.

Tepebaşı Belediyesi Çevre Koruma ve Kontrol Müdürlüğü ekipleri, mahallelere yerleştirilen atık toplama kafeslerinin sayısının ilerleyen süreçte artırılacağını bildirdi.

Mircea Lucescu, teknik direktörlük kariyerinde Galatasaray, Beşiktaş, Shakhtar Donetsk, Inter ve Dinamo Kiev gibi kulüplerde görev yaptı. UEFA Kupası ve Süper Kupa dahil birçok başarı elde eden deneyimli isim, Romanya Milli Takımı’nı da farklı dönemlerde çalıştırdı.

Türk futbolunda da iz bırakan teknik adam, Galatasaray ile UEFA Süper Kupa kazanmış, Beşiktaş ile şampiyonluk yaşamıştı. Lucescu’nun vefatı, Avrupa ve dünya futbolunda önemli bir kayıp olarak değerlendiriliyor.

Edinilen bilgilere göre, iki araç henüz belirlenemeyen bir nedenle çarpıştı. Çarpışmanın etkisiyle araçlarda ağır hasar meydana geldi. İhbar üzerine olay yerine sağlık ve jandarma ekipleri sevk edildi.

Kazada ağır yaralanan sivil vatandaş, sağlık ekiplerinin olay yerindeki ilk müdahalesinin ardından hastaneye kaldırıldı. Ancak yapılan tüm müdahalelere rağmen kurtarılamayarak hayatını kaybetti.

Kazaya karışan Günyüzü Kaymakamı’nın sağlık durumunun iyi olduğu bildirildi. Olayın ardından bölgede güvenlik önlemleri alınırken, kazanın nasıl meydana geldiğine ilişkin inceleme başlatıldı.

"Yılmaz Büyükerşen hocamıza her zaman saygı duyuyor, elinden öpüyoruz. Eskişehir Sanayi Odasının gerçekten 1600 üyesi var. Bu üyelerin hepsi birbirinden kıymetli ve değerli sanayicilerimizdir. Celalettin Kesikbaş, o 1600 sanayicimiz adına konuşmak istemiş, orada bir sürçme yaşamış olabilir. Tüm sanayicilerimiz son derece kıymetli; her biri alın teri ve akıl teriyle işine sahip çıkıyor. Hem Eskişehir hem de Türkiye için çalışıyorlar. Hocamızın bu teveccühünü 1600 sanayicimiz adına kabul ediyorum. Bu durum bana göre son derece kıymetli.

Hazır Yılmaz Büyükerşen hocadan söz açılmışken ben de kendisine bir kompliman yapmak isterim. Görmüş olduğunuz bu topluma dönük sanayici bildirgesi, 1970 yılı Aralık ayında yayımlanmıştır. Dönemin “ortanın solu” anlayışına referans olacak şekilde toplumsal bir bildiriyi ortaya koymuş, aynı zamanda bu işin ekonomik modeline ilişkin bir altyapı oluşturmuştur.

İkinci sayfayı açtığınızda, raporu hazırlayanlar arasında Sayın Yılmaz Büyükerşen’in de yer aldığını görürsünüz. Yani bu konularla o yıllardan itibaren ilgilenmektedir. Bu nedenle derginin hazırlanmasına da katkı sunmuştur. Yılmaz hocadan bu hikâyeleri zamanında sıkça dinlemiştik.

Eskişehir’in tarihsel sürecine bakıldığında, 1894 yılı itibarıyla cer atölyeleriyle başlayan bir sanayi gelişimi görülür. Kent, Kurtuluş Mücadelesi’nde özellikle lojistik alanda öne çıkmış; buradaki üretim tesisleri sayesinde mücadelenin kazanılmasına önemli katkı sağlayan şehirlerden biri olmuştur.

Cumhuriyet’in ilanından sonra ise Eskişehir, Ankara’nın sanayideki devamlılığını destekleyen bir merkez olarak konumlandırılmıştır. Bu çerçevede Cumhuriyet dönemi sanayi kuruluşlarının önemli bir bölümü Eskişehir ve çevresinde kurulmuştur. Şeker fabrikası, basma fabrikası ve hava ikmal tesisleri gibi birçok önemli yatırım bu dönemde hayata geçirilmiştir.

Eskişehir, bu yönüyle belirgin bir sanayi kenti kimliği kazanmıştır. Kentin beşerî sermayesi de bu gelişimde etkili olmuştur. Balkanlar ve Kafkaslar başta olmak üzere farklı bölgelerden gelen göçmenler, beraberlerinde bilgi ve teknoloji birikimini de getirmiştir. Tarım makineleri ve aletleri gibi alanlarda gerçekleşen bu bilgi transferi, bir tür tersine beyin göçü etkisi yaratmıştır.

Bu dinamikler sayesinde Eskişehir, dönemine göre daha olumlu bir ayrışma göstermiştir. Nitekim geçmişte sanayileşme düzeyi açısından Türkiye’de ilk sıralarda yer alan, önde gelen kentlerden biri olarak öne çıkmıştır.

Böyle bir döneme denk gelen bu topluma dönük sanayici bildirgesi, “sosyal hayat üretimle birlikte güçlenir ve ekonomik özgürlük demokrasiyi güçlendirir” ilkelerinden hareket etmiştir. Bu anlayış doğrultusunda kentte çalışanlar arasında, beyaz yaka ve mavi yaka arasında ve işverenlerle birlikte bir iş barışı oluşmuştur.

Eskişehir’de uzun yıllardır çalışanlarla güçlü bir sosyal bağ sürdürülmektedir. Aynı mekânlarda vakit geçirilen, birlikte sosyal hayatın paylaşıldığı bir yapı hâlâ devam etmektedir. Bu yönüyle Eskişehir, sosyal demokrasinin güçlü şekilde yaşandığı kentlerden biri olarak öne çıkmaktadır. Kentte belirgin bir ayrımcılık ya da katı bir patron-çalışan mesafesi görülmemektedir.

1970 yılında bu bildirge hazırlanırken dönemin temel problemleri de tespit edilmiştir. O dönemde sorunların merkezine tarım yerleştirilmiş ve enflasyonla ilişkisi kurulmuştur. Bu durum, aslında yapısal bir dönüşüm ihtiyacına işaret etmektedir.

Geçtiğimiz yıl hazırladığımız raporda da bu konuyu “hayatımızda ne değişti” başlığı altında mukayeseli olarak ele aldık. Günümüze bakıldığında, tarım kaynaklı enflasyonun yaklaşık yüzde 30 seviyelerinde olduğu görülmektedir. Buna karşılık sanayicinin ana malzeme enflasyonu yüzde 17–17,5 bandındadır.

Son üç yılda sanayiciler üretim tarafında yapabileceklerini büyük ölçüde gerçekleştirmiştir. Bu noktadan sonra hareket alanları oldukça sınırlıdır. Çünkü kendi maliyet artışları yüzde 17–18 seviyelerinde kalırken, tarımda bu oran yüzde 30’a, hizmetler sektöründe ise yüzde 45–50 seviyelerine kadar çıkmaktadır. Özel okullar, servisler ve benzeri kalemler de dikkate alındığında genel enflasyonun ortalama olarak yüzde 30’un üzerinde seyrettiği görülmektedir. Buna rağmen sanayi kesimi daha düşük bir enflasyon oranıyla faaliyet göstermektedir.

1970’li yıllara gelindiğinde, bildirgede sanayi odasının yaklaşımı açık şekilde ortaya konulmuştur. “Biz sanayi odasıyız, doğrudan tarıma müdahale edemeyiz; ancak tarım kaynaklı enflasyon, yanlış ve genelleştirilmiş politikalar nedeniyle tüm yükü sanayicinin üzerine bindiriyor” tespiti yapılmıştır. Sorunun temelinde ise tarımın yapısal problemleri olduğu vurgulanmıştır.

Bu çerçevede çözümün sanayide değil, tarımda aranması gerektiği ifade edilmiştir. Nitekim günümüzde de benzer bir tablo görülmektedir. Tarımda yaşanan maliyet ve verimlilik sorunları, genel enflasyonu yukarı çekerken sanayi üzerindeki baskıyı artırmaktadır.

Bu noktada kent tarımı konusu da önemli bir başlık olarak öne çıkmaktadır. Kent içinde üretim yapılması, özellikle küçük ölçekli ama yaygın uygulamalarla gıda maliyetlerini dengeleyebilir. Dünyadaki örneklere bakıldığında, Paris gibi şehirlerde kentsel tarım uygulamalarıyla belirli bir oranda kendi kendine yetebilen bir yapı oluşturulmuştur. Hidroponik sistemler başta olmak üzere, balkon, çatı ve kapalı alan üretimleri bu sürecin parçasıdır.

Benzer uygulamaların Eskişehir’de de geliştirilmesi, yerel ölçekte enflasyonun dengelenmesine katkı sağlayabilir. Bu tür girişimler mikro ölçekte görünse de uzun vadede önemli etkiler üretme potansiyeline sahiptir.

Sonuç olarak, Türkiye açısından tarım sektörü yapısal olarak çözülmesi gereken en kritik alanlardan biridir. Tarımda verimlilik, planlama ve doğru politika setleri sağlanmadan enflasyonla kalıcı mücadele mümkün görünmemektedir. Çünkü tarım kaynaklı maliyet artışları, doğrudan ve dolaylı olarak sanayi üretim maliyetlerini de etkilemektedir.

Dolar ve diğer ekonomik göstergelerin durumu sıkça gündeme gelmektedir. Ancak devalüasyon gibi geçici çözümler yerine yapısal politikalara odaklanmak gerekmektedir. Bu kapsamda planlı tarım, kent tarımı, hidroponik üretim, endüstriyel tarım ve su havzalarının yönetimi öncelikli başlıklar arasında yer almalıdır.

Türkiye’nin en kritik sorunlarından biri olan su kaynaklarının etkin şekilde yönetilmesi ve planlanması büyük önem taşımaktadır. Bu alanda sürdürülebilir politikaların hayata geçirilmesi gerekmektedir. Tarım ve su yönetimine ilişkin bu yapısal meselelerin gecikmeden çözüme kavuşturulması zorunludur.

Bu yaklaşımın yalnızca geçmişte kalmadığı, bugün de Eskişehir’de ve diğer illerde benzer şekilde devam ettiği görülmektedir. Nitekim yakın zamanda Adana’da yaşanan bir örnekte, çiftçi kökenli bir ailenin sanayileşme süreci bu durumu açık biçimde ortaya koymaktadır.

Aile üyeleri sanayiye yönelmek isterken, sürekli üretim yapan ve bacası tüten bir nişasta fabrikasını örnek alarak benzer bir yatırıma plansız şekilde girişmiştir. Ancak bu karar, detaylı bir fizibiliteye, pazar analizine veya stratejik planlamaya dayanmamaktadır.

Bu tür yaklaşımlar, sermayenin etkin ve verimli kullanılmasını engellemekte; kaynakların yanlış alanlara yönlendirilmesine neden olmaktadır. Sonuç olarak hem yatırımcı hem de genel ekonomik yapı açısından sürdürülebilir olmayan bir tablo ortaya çıkmaktadır.

Düşük vergi ve indirim politikaları, azami verimi hedeflemelidir. Bu konu gerçekten oldukça derin; burada fazla zaman almak istemiyorum. Teknik sorunlar devam ediyor mu? Evet, ediyor. Çözülebilmiş mi? Ne yazık ki çözülememiş. Üstelik bu durum Eskişehir’de de sürüyor.

Bunun yanında bankacılık sistemi, finansmana erişim ve yatırım bankacılığı gibi alanlarda yaşanan sorunlar çözülmüş mü? Açık konuşmak gerekirse çözülmemiş. En azından bugün baktığımda böyle bir tablo görmüyorum.

Enflasyon meselesi de aynı şekilde dikkat çekiyor. O dönemde Türkiye’nin en büyük düşmanı olarak gösterilen bu sorun çözülebilmiş mi? Hayır, çözülememiş. Bugün de benzer bir tabloyla karşı karşıyayız.

Yabancı sermaye ve dış kredilerle ilgili olarak, bunların yükü artırdığı yönünde o dönem yapılan değerlendirmeler de dikkat çekiyor. Aradan geçen zamana rağmen benzer problemleri yaşamayı sürdürüyoruz. Bu nedenle teknolojik bilgi birikimimizi hızla artırmamız gerekiyor.

1970 yılında dile getirilen “devletin sanayi politikası daha tutarlı olmalıdır” tespiti, bugün de geçerliliğini korumaktadır. Sanayi planlamasının yeniden ele alınması gerektiği o dönemde vurgulanmış, planlı ekonomiye yeni geçilen bir süreçte bu konu temel başlıklardan biri olmuştur.

Aynı şekilde devlet, işçi ve sermaye arasındaki ilişkilerin yeniden düzenlenmesi gerekliliği de ifade edilmiştir. Özellikle kamu iktisadi teşekküllerinde uygulanan ücret politikalarının, özel sektör üzerinde baskı oluşturduğu; ücret dengelerinin bozulduğu ve bunun iş gücü piyasasında çeşitli sorunlara yol açtığı belirtilmiştir.

Kamu tarafında belirlenen ücret seviyeleri ve sosyal haklar, özel sektörde karşılanması zor taleplerin oluşmasına neden olmuş; bu durum işveren üzerinde maliyet baskısı yaratmıştır. Sonuç olarak ne çalışanların ne de işverenlerin tam anlamıyla memnun olduğu bir yapı ortaya çıkmıştır.

Günümüzde de benzer bir tablo gözlemlenmektedir. Çalışma hayatında dengeyi sağlayacak, hem çalışan haklarını koruyan hem de özel sektörün rekabet gücünü zayıflatmayan bir sistemin oluşturulması hâlâ önemli bir ihtiyaç olarak durmaktadır. Bu bağlamda çalışan barışı meselesi, geçmişte olduğu gibi bugün de çözülmesi gereken temel konulardan biri.

Ortak pazara girmekle ilgili hususlar, Türkiye’nin kazanımları açısından değerlidir. Avrupa Birliği süreci de bu kapsamda önemlidir. Ancak o dönemde, kapitülasyonların yaklaşık 500 yıl boyunca oluşturduğu refleks nedeniyle Avrupa Birliği tam olarak anlaşılamamıştır. Belki o dönem için konjonktürel olarak bu yaklaşım doğruydu.

Bugün ise sanayimize ve sanayicimize baktığımızda, Eskişehir’de bazı sıkıntıların bulunduğunu görüyoruz. Bu sıkıntıları sizler de sık sık dile getiriyorsunuz, bunun için teşekkür ederim. Ancak meseleye kent ölçeğinde ve sanayi perspektifinden de bakmak gerekir. Eskişehir bu açıdan diğer kentlerden ayrışmaktadır.

Kentimizde sektörel çeşitlilik oldukça yüksektir. Bir yatırımcı geldiğinde sadece sanayiye değil, aynı zamanda kentin genel yapısına da bakmaktadır. Bu noktada tüm Eskişehirlilere teşekkür etmek istiyorum. Başta Sayın Başkanımız olmak üzere tüm yöneticilerimizin katkıları büyüktür.

Eskişehir, Türkiye’nin hatta dünyanın en güvenli 10 kentinden biri olarak gösterilmektedir. Bu da kentin ulaştığı önemli bir seviyeyi ortaya koymakta.

Kentimizde üç üniversite var ve bu sayede insan kaynağına rahatça erişebiliyoruz. Yatırım açısından da güçlü bir altyapımız var. Birazdan başkanımız da anlatacak; gerçekten pırıl pırıl bir organize sanayi bölgemiz var.

Ayrıca kentin çeperlerine yayılmış yaklaşık 1600 üyemiz bulunuyor. Bu da gösteriyor ki sanayiye erişim, ulaşım ve yatırım konusunda ciddi bir sıkıntı yaşamıyoruz.

Arsa maliyetlerinden şikâyet ediyoruz, bu doğru. Ama bu durum bugünkü ekonomik koşullarla ve devlet politikalarıyla ilgili. Yeni organize sanayi bölgeleri oluşturulması ve daha uygun maliyetli alanların açılması önemli. Bunu özellikle sanayicinin cebinden daha az para çıkması için söylüyorum.

Tüm bunlara baktığımızda Eskişehir’in gerçekten yüksek bir potansiyele sahip olduğunu görüyoruz.

Eskişehir’in en büyük problemlerinden biri liman bağlantısı. Bu konuyla ilgili hepimiz çalışıyoruz. Özellikle Gemlik Limanı’na bağlantı son derece önemli.

Eskişehir’in ihracatının çok büyük bir kısmı kara yoluyla yapılıyor. Oysa biz raylı sistemler kenti, demiryolu kenti, lokomotif ve vagon kenti olarak biliniyoruz. Böyle bir şehirde ihracatın neredeyse tamamının kara yoluyla yapılması doğru değil. Bu durum hem yeşil enerji hem yeşil dönüşüm hem de yeşil mutabakat açısından önemli bir sorun.

Liman bağlantısıyla ilgili sürecin önümüzdeki 3-4 yıl içinde çözüleceğini düşünüyoruz. Şu anda Gemlik ile Yenişehir arasında 22 kilometrelik bir hat var. Organize sanayi bölgesi bağlantımız da sağlanıyor, başkan birazdan daha detaylı anlatır.

Lojistik problemlerimiz var. Bu, kentin sanayisi açısından en büyük sıkıntılardan biri. Bunu sadece organize sanayi bölgesi için söylemiyorum. Çukurhisar’daki üyelerimiz, ilçelerdeki üyelerimiz ve şehir merkezindeki sanayicilerimiz için de aynı sorun geçerli.

Finansmana erişim gibi sorunlar var. Ancak Eskişehir’e ortak bir gelecek kurabilmek için en büyük hedeflerimden biri, gençlerimizi bu şehirde tutabilecek yatırımları artırmak.

Üretime dönmemiz gerekiyor. Bu süreçleri mutlaka hayata geçirmeliyiz. Ancak bunu 1980’lerin, 90’ların klasik yöntemleriyle yapmak mümkün değil.

Bu noktada ikiz dönüşüm dediğimiz dijital ve yeşil dönüşüm büyük önem taşıyor. Bununla birlikte verimlilik, toplum 5.0 yaklaşımı, toplumsal ve zihinsel dönüşüm gibi başlıklara da odaklanmamız gerekiyor. Farklı bir bakış açısıyla yeni üretim teknikleri geliştirmeliyiz.

Amacımız, şehrimizin gençlerine gerçekten iş imkânı sunmak. Üniversite eğitimi için gelen gençleri de burada tutabilmek istiyoruz. Bunun için yaratıcı endüstrilerde, üretimde, teknolojik fabrikalarda ve yazılım alanında yeni planlar, yeni çalışmalar ve vizyon projeleri ortaya koymamız gerekiyor.

Çünkü entelektüel sermaye bu kente geliyor ancak burada kalmadan ayrılıyor."

"Organize sanayi bölgeleri, Türkiye'deki planlı sanayileşmenin lokomotifidir. Eskişehir OSB 1969 yılında kurulmuştur. İlk organize sanayi bölgesi ise 1961 yılında Bursa’da kurulmuş, ardından Eskişehir’de hayata geçirilmiştir. Bu model, Türkiye’nin en başarılı uygulamalarından biridir.

Bugün üretim kültürü açısından Türkiye’deki en kritik havzalardan birinin başında Eskişehir sanayisi yer almaktadır. Şehrimizin yaklaşık %42’si sanayiden geçimini sağlamaktadır. Toplam 900 bin civarındaki nüfusumuz dikkate alındığında, organize sanayi bölgesi içindeki ve dışındaki üreticiler ile KOBİ’ler dahil edildiğinde bu oran %42’ye ulaşmaktadır. Geri kalan kesim ise hizmet ve diğer sektörlerde faaliyet göstermektedir. Bu oran son derece önemlidir.

Yaklaşık 5 milyar dolara ulaşan bir ihracatımız bulunmaktadır. Bu ihracat içindeki yüksek teknoloji ürünlerinin payı %30’un ciddi şekilde üzerindedir. Türkiye genelinde bu oran %3,8 seviyesindedir. Bu durum, Eskişehir sanayisinin konumunu açıkça ortaya koymaktadır. Bugün Eskişehir Organize Sanayi Bölgesi’nde katılımcı sayısı 916’ya ulaşmış, çalışan sayısı ise 53.300 olmuştur.

Celalettin Başkan’ın konuşmasında değindiği gibi, 1970 yılındaki Sanayi Odası tespitleri ile bugünkü durum arasında maalesef büyük bir fark bulunmamaktadır. Bunu birkaç örnekle desteklemek istiyorum.

Yaklaşık 25-30 yıl önce çöpten bulduğumuz bir Tercüman gazetesinde Nazım Hikmet’in duruşmasına ilişkin bir haber yer alıyordu. Haberde, hâkimin sorularına karşılık Nazım Hikmet’in ‘Ben bir şey yapmıyorum, sadece gerçekleri tespit edip dile getiriyorum’ dediği aktarılıyordu. O döneme ilişkin verilen örnekte, bir işçinin maaşının 100 lira olduğu, ancak geçinebilmesi için 200 liraya ihtiyaç duyduğu ifade ediliyordu. Aradan 80 yılı aşkın süre geçmesine rağmen benzer sorunların devam ettiğini görüyoruz. Bu nedenle geçmişten ders çıkararak politikalarımızı değiştirmemiz gerekmektedir.

1970 yılında Türkiye’nin dünya ekonomisinden aldığı pay %1’in altındaydı ve yaklaşık %0,71 seviyesindeydi. Bugün hâlâ %1 seviyesine ulaşabilmiş değiliz. Aynı dönemde Çin’in payı %3,5 civarındayken bugün yaklaşık %17 seviyesine ulaşmıştır. Aradaki fark dikkat çekicidir.

Son yıllarda sanayide önemli atılımlar yapılmış ve organize sanayi bölgeleri hızla büyümüştür. Bölgemizdeki sanayicilerin %99’u KOBİ’lerden oluşmaktadır ve hepsinde güçlü bir büyüme isteği vardır. Ancak son yıllarda yaşanan gelişmeler nedeniyle işler tam düzelirken yeni sorunlar ortaya çıkmış ve sanayici sürekli kısıtlar altında kalmıştır. Bu durum ciddi sıkıntılara yol açmakta.

2023 yılına kadar organize sanayi bölgesinde önemli miktarda arsa tahsisi yapılmıştır. Özellikle 2022 yılında KOBİ’ler için ayrılan 542 bin metrekarelik alanda 142 parsel tahsis edilmiştir. Ancak 2026 yılı itibarıyla bu tablo tersine dönmüştür. Geçen yıl tahsisler neredeyse sıfırlanmış, bu yıl ise negatif seviyeye gerilemiştir. Yani yapılan tahsislerden daha fazla iade gerçekleşmiştir. Bu durum yatırımcıların geri çekildiğini göstermektedir.

Sanayici üretmeye devam etmektedir ancak kazancı başkaları elde etmektedir. Sanayici üzerine düşeni fazlasıyla yerine getirmiştir. Enflasyon hedefleri açısından da önemli bir başarı sağlanmıştır. Ancak mevcut koşullarda sanayiciden daha fazla fedakârlık beklemek doğru değildir.

Üretim yapılmadığı takdirde ülkenin karşılaşacağı riskler açıktır. Bu nedenle üreticiler göz ardı edilmemeli ve desteklenmelidir. Parasal sıkılaştırma politikalarının üretim üzerindeki etkileri dikkatle değerlendirilmelidir.

Örneğin, üretim kapasitesi artırılmadan sadece talebi kısarak sorunların çözülmesi mümkün değildir. Asıl çözüm üretimi artırmaktır. Ancak mevcut finansman koşulları ve yüksek faiz oranları yatırım yapılmasını zorlaştırmaktadır. Özellikle KOBİ’ler için %60 seviyelerine ulaşan faiz oranları sürdürülebilir değildir.

Türkiye’de kapasite kullanım oranlarının %80’in üzerine çıkması teknik olarak zordur. Bu nedenle yeni yatırımlar yapılmadan ihracat hedeflerine ulaşılması mümkün değildir. Ancak mevcut ekonomik ortam yatırım yapılmasına uygun değildir.

Sanayicinin finansmana erişiminin kısıtlanması üretimi doğrudan olumsuz etkilemektedir. Ham madde temin edilemediğinde veya enerji maliyetleri karşılanamadığında üretim durmaktadır. Bu nedenle sanayiciye yönelik daha destekleyici politikalar uygulanmalıdır.

Eğitim alanında ise Eskişehir sanayisinin yıllık yaklaşık 2.000 yeni iş gücüne ihtiyacı bulunmaktadır. Ancak bu ihtiyaç doğal yollarla karşılanamamaktadır. Gençlerin sanayiye yönelmesini sağlamak amacıyla meslek liseleri ve MEGEM gibi projeler hayata geçirilmiştir. Meslek lisemizden her yıl 390 öğrenci mezun olmakta ve yaklaşık 300’ü sanayiye kazandırılmaktadır. MEGEM kapsamında ise yıllık mezun sayısı 750’ye ulaşmıştır ve bu mezunların büyük çoğunluğu kısa sürede iş bulabilmektedir.

Ancak son dönemde özellikle emek yoğun sektörlerde yaşanan daralma nedeniyle işsizlik oranlarında kısmi bir artış gözlemlenmektedir."

Eskişehir Emek ve Demokrasi Platformu adına konuşan Levent Baştürk şu ifadeleri kullandı:

"Bugün burada, İsrail’in kabul ettiği yeni idam yasasına karşı sesimizi yükseltmek ve Filistin halkına yönelik sistemli şiddeti protesto etmek için bir araya gelmiş bulunuyoruz. Bu yasa yalnızca bir ceza hukuku düzenlemesi değildir. Bu yasa, Filistin’i Filistinlilerden arındırmak isteyen soykırımcı bir rejimin ırkçı ayrımcılığı kurumsallaştıran uygulamalarından biridir.

Filistin’de yaşananlar özünde bir adalet ve özgürlük meselesidir. Ortada bir işgal, bir tahakküm ve bir sömürge ilişkisi vardır. İsrail Parlamentosu’nun kabul ettiği yeni idam yasası, işgali, tahakkümü ve sömürgeciliği pekiştiren yeni bir zulüm aracıdır.

Siyonist yerleşimci sömürgeci proje, Filistin topraklarının ele geçirilmesini ve Filistinlilerin sistematik biçimde yerinden edilmesini hedeflemektedir. İsrail’de kurulu etnisite temelli düzen, Filistin halkının varlığını açıkça reddetmektedir.

Uluslararası insan hakları örgütlerinin net bir biçimde ifade ettiği gibi, Filistin halkı kurumsallaşmış bir apartheid rejimi altında yaşamaktadır. BM’ye bağlı bazı organlar ve bağımsız raportörler de bu durumu teyit etmiştir.

Yeni idam yasası, etnisite temelli apartheid rejiminin en sert araçlarından biri olarak karşımıza çıkmaktadır. İsrail, bu tür düzenlemelerle Filistinlilerin öldürülmesini giderek “resmî devlet politikası” hâline getirmektedir. Bu yasa, bireysel suçları hedef almaktan çok kolektif bir sindirme ve caydırma mekanizmasıdır.

2007’de ablukaya maruz bırakılmasından bu yana Gazze’de yaşananlar bu politikanın ağır sonuçlarını gözler önüne sermektedir. Gazze’de Ekim 2023’ten beri yaşananlar ise bir soykırım ve toptan yıkımdır. On binlerce, hatta bazı tahminlere göre yüz binlerce insan hayatını kaybetmiştir. Milyonlarca insan temel ihtiyaçlarını karşılayamaz durumdadır.

Bu tablo tesadüf değildir. İsrail merkezli insan hakları kuruluşu B’Tselem’in “yaşanmaz hayat” olarak tanımladığı bu durum, bilinçli politikaların sonucudur. Amaç, bir toplumun yaşam koşullarını sistematik biçimde ortadan kaldırmaktır.

Batı Şeria’da ise İsrail yerleşimleri sürekli genişlemektedir. Kontrol noktaları ve askerî baskınlar günlük hayatı felç etmektedir. Yerleşimci şiddeti artmakta ve cezasız kalmaktadır. Bu durum, Filistinlilerin kendi topraklarında güvensiz ve korunmasız hâle gelmesine yol açmaktadır.

Doğu Kudüs’te Filistinlilerin şehirdeki varlığını sistematik olarak azaltmaya yönelik politikalar aralıksız sürmektedir. Ev yıkımları ve zorla tahliyeler yaygın biçimde uygulanmaktadır.

Filistin toplumunun ekonomik sürdürülebilirliğine son vermek için Filistinlilerin tarım arazilerine erişimi kısıtlanmakta ve zeytin ağaçları tahrip edilmektedir. Su kaynakları gasp edilmektedir.

Gözaltı ve hapishane sistemi de sistematik bir baskı aracıdır. Binlerce Filistinli idari gözaltı altında tutulmaktadır. İdari gözaltı, bir suçlama olmaksızın süresiz şekilde özgürlükten mahrum bırakılmaktır. Ayrıca sayısı 10 bini bulan hüküm giymiş tutsak bulunmaktadır. İşkence, aç bırakma ve toplu tecavüz dâhil kötü muamele şiddetli boyutlara varmıştır.

Bütüncül olarak bakıldığında karşımıza tam tekmil bir baskı, şiddet ve tahakküm rejimi çıkmaktadır. Yeni idam yasası ise bu rejimin en açık ve en sert araçlarından biridir. Bu yasa aslında geleceği hedef almaktadır. Amaç, Filistin toplumunun direncini kırmaktır.

Öte yandan İsrail’in saldırgan politikaları bölge geneline yayılmaktadır. İsrail, Güney Lübnan’ı işgal etmekte ve aynen Gazze’de olduğu gibi yakıp yıkmakta, insanları katletmektedir. İran bir aydan uzun süredir emperyalist ABD-İsrail saldırısına maruz kalmış durumdadır.

Bu hukuksuz müdahaleler bölgeyi bir ateş çukuruna sürüklemektedir. Savaş politikalarının dinî ve ideolojik referanslarla meşrulaştırılması ise tehlikeyi daha da derinleştirmektedir.

İsrail Parlamentosu’nda kabul edilen Filistinlilere yönelik idam yasası da bu bölgesel savaş politikalarının bir parçasıdır.

Bugün açıkça ifade ediyoruz: Bu yasa insanlık suçudur. Bu şiddet politikasına sessiz kalmıyor, tüm halkları Filistinli tutsaklara ses olmaya çağırıyoruz.

AKP iktidarına çağrımızdır. Türkiye’nin bu tablo karşısında kınamakla yetinmesi yetersizdir. İsrail ile sürdürülen diplomatik ve ekonomik ilişkiler, yaşanan ağır ihlaller karşısında fiilî bir normalleşme anlamına gelmektedir.

Bu nedenle:

● İsrail ile diplomatik ilişkiler derhâl kesilmelidir.
● Yeni idam yasasına karşı somut ve bağlayıcı adımlar atılmalıdır.
● İsrail ile tüm ekonomik ve ticari ilişkiler sonlandırılmalıdır.
● Türkiye limanları İsrail’e sevkiyat yapan gemilere kapatılmalıdır.
● İsrail’e dolaylı destek sağlayan enerji ve lojistik hatları kesilmelidir.
● Kürecik ve İncirlik askerî üsleri kapatılmalıdır.

AKP iktidarını, soykırımcı Siyonist İsrail devleti ve halkların katili emperyalist ABD ile her türlü iş birliğini derhâl sonlandırmaya çağırıyoruz.

Sözümüz nettir. Emperyalist Siyonist saldırganlığa karşı yaşasın halkların direnişi.
İdamlara hayır, Filistinli tutsaklara özgürlük.

Nehirden denize özgür Filistin."

"Aslında üç tane konu var burada. Zaten birinden bahsettiniz, enflasyon dediniz. İkincisi finans maliyetleri ve işte çalışma barışı diye adlandırabiliriz bunu. Bunlar üçü de çok hassas iş insanları adına. Ortalama son 3 yıldan beri de bu orta gelir tuzağında takıldık, maalesef çıkamıyoruz, derinleşerek de gidiyor. Tabii öncelikle burada enflasyonun ilk 3 aylık %10.7 civarında bir enflasyonla yüzleştik 2026 yılında. Ha, bu şunu gösteriyor ki planlamalar artık %30, %31 vesaire biraz hayali gibi gözüküyor. Bunun üzerinde bir enflasyonla yüzleşeceğimizi gösteriyor. Tabii bu bizler için büyük bir tehlike aslında.

Onun dışında kısa kısa geçmek istiyorum. Finans maliyetlerinin son, bilhassa savaş sonrasında maliyet noktasında işletmelere bütünüyle yansıması kamu bankaları bile şu anda spot kredilerde %48, %49’ları telaffuz eder hale geldi. Bu ne demek? Aylık %4’ün üzerinde bir faiz gideriyle yüzleşiyorsunuz bu anlamda. Tabii onun dışında bu bütünü aslında toparlamak lazım. Çalışma barışı bizler için çok kıymetli, çok değerli. Bir yandan sanayici arkadaşlarımız var, ben de sanayiciyim aynı zamanda. İhracat ayağımızda veya iç piyasa ayağında rakipleriniz var. Bu anlamda yanınızda elemanlar çalıştırıyorsunuz bu ürünleri üretebilmek adına da. İş barışı noktasında maaş skalasını maalesef artık ayarlayamaz hale geldik hem işletme sahipleri olarak hem çalışanlar olarak. Çok pahalı bir ülke olduk şu an itibarıyla, en baştan en sona kadar söylüyorum bunu.

Çalışma barışının olmadığı bir yerde de verim alma şansınız maalesef oluşmuyor. Bir yandan bizler birim başına maliyetlerimizi hesapladığımız zaman maalesef o çalışanımızın mutlu olduğu rakamlara ulaşamıyoruz. Bir yandan da çalışanlarımızın aldığı maaşlarla mutlu olma şansı maalesef şu an itibarıyla oluşmuyor. Bu şu demek, aslında mutsuz bir tablo çıktı ortaya. Mutsuz insandan ne kadar verim alabilirsiniz psikolojik olarak? Asıl hikaye burada bu. Şimdi ben zaman zaman düşünüyorum, acaba çalışanlarımız adına asgari ücrette tekrar bir revize olabilir mi şu an itibarıyla diye düşünüyorum. Ama artık bunu şu anda iş insanlarının üzerine yükleyerek de bunu yönetme şansınız kalmadı çünkü bizler de şu anda duvara toslatmış durumdayız. Bu anlamda maliyet açısından söylüyorum, rekabet gücümüzü kaybettik bakıldığı zaman da.

Şimdi üç tane parametreden bahsettim giriş konuşmamda. Bunların aslında hepsinin temelinde yatan unsur, işte rekabet edemez hale geliyorsunuz. Tabii son gelişmelerde Hakan Hocam da bahsetti, bu dünyadaki değerli madenlerin artışı gerçekten öngöremediğimiz işlerin başında geliyor. İşte dolar yani şu anda petroldeki %10’luk bir artışın enflasyona katkısı %1, cari açığa katkısı 2.6 milyar dolar. Ha, düşünün ki 20-30 dolara çıktığı takdirde de bu farklar yönetilemeyecek noktaya gelecek. Yani bütüne baktığınız zaman zor bir yılın içerisindeyiz. 2026 yani bugün yani savaşı sırf burada örneklemek yani örnek vermek istemiyorum ama yarın savaşın durması bile 2026 yılında bize her şeyi bir anda toparlayacak anlamına gelmiyor.

Değerli madenlerdeki artışlar maliyet noktasındaki öngöremediğimiz işlere neden oldu şu anda. Biraz sanayici olarak kusura bakmayın kusurunuza giriyorum ama biz ikinci, üçüncü çeyrek bağlantılarımızı yapmışız, mallarımızı satmışız. Fakat öyle bir şeyle karşılaşıyoruz ki maliyet noktasında, kârlılık noktasında şu anda işletmelerimiz zarar ediyor. 2025 yılı bilançolarına bakın Türkiye ilk 500 firmaya veya borsada işlem gören borsalara bakın, şu anda %60’ı zaten zarar açıklamış durumda. Artık küçük işletmelerden bahsetmek istemiyorum burada. Ha, tabii günü kurtarmak kolay ama orta vadede, uzun vadede bunu planlamak biraz zor gibi gözüküyor açıkçası kendi fikrimi söylüyorum. O yüzden kurguyu biraz değiştirmek lazım burada, şekli değiştirmek lazım burada. Tabii bu temelden bir dokunuşla hallolacak işler değil, belki zaman lazım bununla alakalı da. Eğer bu zaman planlamasını doğru yapıp stratejiyi doğru ortaya koyabilirsek de bu anlamda ufak tefek dokunuşlarla ancak şu an tampon vazifesi yapacak işlerle yönetebiliriz diye düşünüyorum. O yüzden bir kere finansı yönetemiyoruz, enflasyonu yönetemiyoruz, çalışma barışını yönetemiyoruz. Bunları bütün ortaya koyduğunuz zaman bir işletmenin ne kadar pozitif iş yapma kabiliyetinin ortaya çıktığı maalesef gözüküyor.

“Bugün burada yalnızca bir güvenlik politikası tartışması yapmak için değil; aynı zamanda nasıl bir Türkiye’de yaşamak istediğimizi, nasıl bir devlet anlayışını savunduğumuzu konuşmak için bir aradayız. Çünkü biz biliyoruz ki güvenlik meselesi yalnızca sınırları korumak değildir. Güvenlik; bir çocuğun tok yatmasıdır, bir kadının korkmadan sokakta yürüyebilmesidir, bir gencin geleceğe umutla bakabilmesidir. Güvenlik, yurttaşın devlete güven duyabilmesidir.

Cumhuriyet Halk Partisinin güvenlik vizyonu tam da bu noktada ayrışır. Biz güvenliği özgürlükten koparamayız; adaletten ayırmayız, demokrasinin dışına itmeyiz. Güvenliği baskının değil özgürlüğün, korkunun değil huzurun teminatı olarak görürüz. Çünkü biliyoruz ki adalet yoksa güvenlik yoktur; demokrasi yoksa huzur da yoktur. Hukukun olmadığı yerde güvenlik değil, yalnızca keyfiyet vardır.

Bugün dünyanın içinden geçtiği süreç, güvenlik kavramını kökten değiştirmiştir. Artık tehditler yalnızca sınırlarımızda değil; ekonomik kırılganlıklarda, toplumsal kutuplaşmada, dezenformasyonda, siber saldırılarda ve düzensiz göçte karşımıza çıkıyor. Gelir adaletsizliği, işsizlik, umutsuzluk ve kurumsal erozyon da birer güvenlik meselesi hâline gelmiştir.

Bu nedenle partimizin güvenlik politikası; insan onuruna yakışır yaşamı, sosyal adaleti, hukukun üstünlüğünü ve toplumsal barışı ulusal güvenliğin ayrılmaz parçaları olarak görür. Çünkü toplumsal barışın olmadığı yerde kalıcı güvenlikten söz edilemez. Elbette ulusal savunma da bu bütünün vazgeçilmez bir parçasıdır. Aynı şekilde iç güvenlik anlayışımız da yalnızca suçla mücadele değil, suçu doğuran koşullarla mücadeleyi de içerir. Yoksullukla mücadele, eğitimde eşitlik, fırsat adaleti ve sosyal devletin güçlendirilmesi kalıcı güvenliğin temel taşlarıdır. Çünkü biliyoruz ki adaletsizliğin olduğu yerde suç büyür, eşitsizliğin olduğu yerde huzur zayıflar.

Bugün ayrıca çok kritik bir başlık daha var: Siber güvenlik ve dijital egemenlik. Artık devletlerin sınırları sadece toprakta değil, veri dünyasında da korunmaktadır. Bilginin güvenliği en az sınır güvenliği kadar hayati hâle gelmiştir. Cumhuriyet Halk Partisi bu alanda da hem ulusal kapasiteyi artırmayı hem de yurttaşların mahremiyetini güvence altına almayı esas alır. Dijitalleşmenin getirdiği risklere karşı güçlü, bilinçli ve hazırlıklı bir devlet yapısını hedefler.

Cumhuriyet Halk Partisinin yaklaşımı çok nettir. Güvenlik; korku üreten değil, güven veren bir devlet anlayışıyla sağlanır. Baskıyla değil, hukukla sağlanır. Kutuplaşmayla değil, toplumsal barışla sağlanır. Güvenlik ancak demokratik, şeffaf ve hesap verebilir bir yönetim anlayışıyla kalıcı hâle gelir. Bizim hedefimiz yurttaşın devletten korkmadığı, aksine devletin güvencesi altında hissettiği bir Türkiye’dir.

Şimdi bu çerçevede hem ulusal savunma hem de vatandaş güvenliği başlıklarını daha derinlemesine ele almak üzere çok değerli Genel Başkan Yardımcımız Yankı Bağcıoğlu’nu dinleyeceğiz. Kendisinin değerlendirmelerinin, Türkiye’nin karşı karşıya olduğu güvenlik meselelerine ışık tutacağına ve hepimize yeni bir perspektif kazandıracağına inanıyorum. Bugünkü buluşmanın; ortak aklı büyüten, çözüm üreten ve Türkiye’nin daha özgür, daha güvenli ve daha adil bir geleceğine katkı sunan verimli bir tartışma zemini oluşturmasını diliyorum."

Bürokratik engeller olmasaydı, bu 2026'da henüz izinleri tamamlanamamış olan tesisler bitmiş olurdu. Çünkü 2024 seçimlerinden bu yana tam 2 yıl geçti. Bu inşaatlar, 2 yıl içerisinde yapılıp bitirilecek inşaatlardı. Bitmiş olurdu. Bu doğrudan bir engelleme değil ama mevzuatla ya da üste oturmanın vermiş olduğu rahatlıkla yapılan bir operasyon. Sonuçta Eskişehir halkı zarar etti. Bunun böyle bilinmesini isterim.

Cumhuriyet Halk Partisi iktidar olursa Odunpazarı'nda ilk çözülecek sorun, bu bürokratik engellerin tamamı ortadan kalkar. 3 yıldır Yaşlı Bakım Merkezi'ne atanmasını istediğimiz doktorun atanmaması bence bir insanlık suçudur. Bu vicdanla ilgili bir iştir. Politik bir tarafı yoktur, çekişme yaratacak bir tarafı yoktur. Bu tür her şey insan için diyen bir CHP iktidarında bu tür engellerin hiçbiri olmaz ve özgürce çalışabilme, belediyelerin yerel yönetim olarak bağımsız karar verebilme imkanı doğar.

Odunpazarı Belediyesi her konuda tedbirlidir. Gereken yatırımları zamanında yapmıştır, o nedenle geç etkileniriz. Ama asfalt ve asfalt yama işinde çok ciddi etkileneceğimiz açıktır. Asfalt yaması için geçen ay yaptığımız ihale iptal oldu. Çünkü bu süreç içerisinde bizim fiyatı tespit edip ihaleyi gerçekleştireceğimiz zaman arası en az 2 ay. O 2 ayda işte dedi; ben okudum 72 lira, siz dediniz 78 lira. Sürekli artan bir fiyatla müteahhitler kendilerini korumaya çalışıyorlar. Yaklaşık değerin üstünde fiyatlarla karşılaşıyoruz.

O nedenle bu asfalt yama ihalemiz iptal oldu. Şimdi yenisini hazırlıyoruz. Yine bir 2 aylık zaman geçecek ama hemşerilerimiz bize o zaman şikayetleri yağdıracak; "Şura patladı, bura çatladı." İşte efendim; "Telekom kazdı, Türksat kazdı, Superonline kazdı, ESKİ kazdı, doğal gaz kazdı, gel burayı yap, yama müteahhit kazdı." derken biz yama alamayacak bir duruma gelebiliriz. Bu çok ciddi bir sıkıntı.

Cumhuriyet Halk Partili belediyeler olarak biz ortak bir politika oluşturma çabası içerisindeyiz. Hem Türkiye genelinde hem Eskişehir'de sürekli iletişim hâlindeyiz. Bu zaman alan bir dönem. Örneğin; CHP'li belediyelerin birçoğunda kiralık araç devri kapandı. Örneğin; CHP'li belediyelerin birçoğunun, biz burada da gösterdik, giysilerini Odunpazarı Belediyesi üretiyor. Piyasadan daha az parayla, bu bir kendi içinde dayanışmadır. Belediyeler Birliği ve İç Anadolu Belediyeler Birliği kanalıyla da pek çok belediyeye desteklerimizi, yardımlarımızı organize ediyoruz.

Cumhuriyet Halk Partisi'nin parti programı doğrultusunda çalışan belediyelerin tasarruf en temel işidir. Çünkü savurganlığa karşıyız, haksız kazanca karşıyız. Liyakatin uygulanmasını istiyoruz, adam kayırmaya karşıyız. Bunlar gerçekleştiğinde tasarruf kendiliğinden gerçekleşiyor. Biz üretici bir belediyeyiz. Biz derman bir belediyecilik uygulamaya çalışıyoruz ve insanların temel ihtiyaçlarının kamu tarafından çözülmesi gerektiğini düşünen belediyeleriz. İdeolojimiz bunu gerektiriyor. Bunu da kendiliğinden bütün belediyelerimiz yapıyor.

Gelen şikayetleri ikiye ayırmak lazım. Birincisi özel olarak hazırlanmış, organize edilmiş bir şikayet organizasyonu. Troller sürekli mesajlar atmak suretiyle bunu çok büyük sorunmuş gibi göstermeye çalışıyorlar. Ben ve arkadaşlarım bunu zaman zaman incelediğimizde, örneğin “Bu sokağın hali ne? Böyle belediye mi olur?” diye yazmış, bakıyoruz, tıklıyoruz, adam Çorum’da oturuyor.

Şimdi bir de ikinci gerçek şikayetçiler var. O bizim ilçemizde, mahallemizde oturan hemşerilerimizin şikayeti. Burada şunu anlamak gerekiyor; özellikle yapılaşması devam eden bölgelerde bizim bir asfalt ve kaldırım çalışması yapmamız mümkün değil. Yapılaşma bitecek ya da en azından %80’lere ulaşacak ki o sokağın asfaltını ve kaldırımını yapalım.

Nitekim bu yıl, geçen yıl, 2025 yılında Kızılyer’i komple bitirdik. Niye? Çünkü Kızılyer’deki yapılaşma %80’lere geldi, artık oradaki yeni inşaatlar bizim yolumuza, asfaltımıza fazla zarar verecek noktadan uzaklaştı. Şimdi aynı şey 75. Yıl, Çankaya ve Ihlamurkent’te devam ediyor. Mahallenin ya da sokağın üçte biri yapılaşmış, vatandaş oraya ciddi anlamda bir para vermiş, ev almış ama yolu yok. İster istemez şikayet de ediyor.

Biz bunları program dahilinde tamamlıyoruz. 2026 yılının programını yaptık. Arkadaşlarımızla tek tek sokakları gezdik. Buralar tamamlanmış, buralar bitirilebilir dedik ama bazı sokaklar var ki; işte diyelim ki 300 metrelik sokak, iki tane apartman yapılmış, diğerleri de yapılmaya devam ediyor. Oraların biraz beklemesi gerekir. Şikayetlerin bir kısmı da işte biraz önce söyledim, asfalt yama ihalesi gecikti. O ihale bitinceye kadar yine beklemek durumunda kalacağız.

Alzheimer merkezi, belediye hizmet binası, efendim yeni temizlik işleri şantiyesi mutlaka bitirilecek. Becerebiliyorsak, iznini çıkarabiliyorsak Kalkan'daki mısır kurutma tesisi mutlaka bitirilecek ve biz önümüze bakacağız. Bu arada sürekli araçlarımızı yeniliyoruz. Eskiyen araçlarımızı satıyor, yenisini üstüne ekleyerek alıyoruz. Bu aynı zamanda bize masrafı da azaltan bir yöntem olduğu için onu da tamamlamaya çalışıyoruz.

Ihlamurkent bölgesinde yeni yapılan TOKİ’lerin sokakları kurallara uygun değil, imara uygun değil. Kot farkları nedeniyle Eskişehir’in geleceğine ipotek koyan bir noktada ve henüz yollar Odunpazarı Belediyesine müteahhit firma tarafından teslim edilmiş değil. Dolayısıyla bizim şu anda hiçbir sorumluluğumuz yok ama ne gariptir ki daha teslimi tamamlanmayan dolayısıyla bitmediğini düşündüğümüz, varsaydığımız yollar bozuldu ve Çevre Şehircilik Müdürlüğü, TOKİ o bozuk yolları müteahhitten teslim aldı. Belki de hakedişini yaptı parasını ödedi. Bunu anlatmaya çalışıyoruz.

Biz TOKİ’den ev alan hemşehrilerimiz asla kendi üzerine alınmasın. Biz onların yaşanabilir bir konutta ve o konuta erişebilme hakkının olduğuna inanan, onu savunan bir anlayıştan geliyoruz. Herkesin insan haklarına uygun bir konutta yaşama hakkı vardır. Bunu da sağlamak devletin, sosyal devletin görevidir. Böyle anlıyoruz. Şimdi TOKİ ne yazık ki arsaya para vermiyor, plana projeye para vermiyor, vergi vermiyor ama müteahhit ile aynı fiyata ev satıyor. TOKİ’nin işi sosyal konut yapmaktır ama şehrin planını bozan bir anlayışı da reddediyoruz. Doğru bulmuyoruz. Aynı sıkıntıyı şimdi Çağlan yolunda yaptıkları konutlarda da yaşayacağız çünkü altyapısı yok, planı projesi yok, nasıl şehre ulaşacağı belli değil. 1 yıl sonra inşaatlar bitecek, müteahhit teslim edip gidecek. Eskişehir Büyükşehir Belediyesi altyapı ve ulaşım ile ilgili sıkıntıya düşecek; Odunpazarı Belediyesi çöp toplama ile ilgili sıkıntıya düşecek, park bahçe ile ilgili sıkıntıya düşecek. Orada okul yapılacak mı, cami yapılacak mı, cemevi yapılacak mı hiçbiri belli değil. Böyle projeler olmaz.

Bizi eleştirenler ezbere eleştiriyorlar. Kültür ve sanata karşı olanlar "İlla bunu yapıyorsunuz, çok para harcıyorsunuz." diyorlar. Odunpazarı Belediyesi birçok alanda olduğu gibi festivallerde de kendi gücüyle hareket ediyor. Kendi sanatçısıyla yapıyor, konserini kendi sanatçısıyla yapıyor, organizasyonu kendi çalışanlarıyla yapıyor. O nedenle ekonomik olarak çok düşük bedellerle bu festivaller yapılıyor. Biz zamanı gelince bunları tekrar kesin hesapta tartışırız, miktarlarıyla ortaya çıkar. AK Partili bir belediyenin 100 liraya yaptığı bir festivali biz 10 liraya yapıyoruz.

Yasal düzenlemelere göre şu anda kentsel dönüşüm devletin işi. Çevre ve Şehircilik Bakanlığının işi ve orada da zaten öyle bir birim var. Yasayı yapmak, yönetmeliği yapmak, planları düzeltmek hepsi onların işi ama ne yazık ki rant varsa dönüşüme yönelik bir çalışma var. İhtiyaca yönelik çalışmayı yerel yönetimlerle iş birliği yapmadan gerçekleştiremezsiniz. Eskişehir'de kentsel dönüşüm sadece bir binanın yıkılıp yerine yenisinin yapılması değildir. Bir alanın düzenlenmesidir, bir planlama gerektirir ve büyük bir devlet gücü gerektirir. Çağlan Yolu'ndaki Kocakır mevkisi daha önce bu iş için kullanılacak bir alan idi. Oraya konutlar yapılacaktı. Kentsel dönüşümü gerçekleştirecek örneğin Alpu Mahallesi'ne diyeceklerdi ki "sizi boşaltıyoruz, buraya alıyoruz, siz burada 1 yıl oturun, biz evinizi yapacağız sonra geri geleceksiniz". Şimdi kentsel dönüşümde amaç dayanıklı, dirençli kentler yaratmaktır. 100 yıl sonrasının kentlerini yaratmaktır. Siz buraya sadece müteahhidin para kazanması ya da arsa sahibinin, ev sahibinin kesesinden para çıkmadan yapılması diye bakarsanız o zaman eksik kalır, yanlış kalır. Eskişehir'de merkezi hükümetin yerel yönetimlere olan müdahalesi nedeniyle de kentsel dönüşümün maalesef gerçekleşmediği ortadadır.

Borçların sanıyorum 300 milyona yakını çok uzun vadeli. Daha önceden yapılandırılmış borçlar olduğu için onu çok ciddiye almıyoruz. Diğeri 150-160 milyon kadarı günlük müteahhitlere olan borç; hakedişi geldikçe ödenecek, sırası geldikçe ödenecek. Diğerleri de borcu yoktur kağıdı, vergisi yoktur gibi evrak eksikliğinden kaynaklanan ödemelerdir. Ama bizim bu miktara karşılık paramız var, yani öyle bir sıkıntımız yok. Sırası geldikçe ödenen borçtur. Odunpazarı Belediyesinin bir borç yükü söz konusu değildir ya da oradan bir taciz edilecek pozisyonumuz yoktur. Tersine Odunpazarı Belediyesinin şu anda 3,5 milyar lira borçlanabilme kapasitesi vardır. Bütçemiz 5 milyar lira, biz 3,5 milyar lira daha borçlanabiliriz yasal olarak. Dolayısıyla bu bizim bilançomuzun sağlamlığını gösterir.

Festivaller bazen değil her zaman tartışıldı. Eskişehirspor’a karşı olanlar ve bugüne kadar kulübü borçlandırarak yönetilemez hâle getirenler tarafından her zaman tartışıldı. Bizim bu festivaller aracılığıyla Eskişehirspor’a sağladığımız kaynak nedeniyle bize tepki gösterdiler. Bu durum bu kadar açık ve nettir. Şu anda da belediyemizin önünde bir festival devam ediyor. Eskişehirspor, o festivalin sağladığı moral ile pazar günü Kütahyaspor'a 4 gol attı.

Ben Eskişehirspor’u desteklemeye devam edeceğim. Kulübü bu duruma getirenler biraz kendilerine engel olsunlar. Devletin ve valinin gidip açılış yaptığı yerlere ses çıkarmayanlar, Odunpazarı Belediyesinin yaptığı işlere itiraz ediyor ve bizi eleştiriyorlar. Daha önce başka bir konuda da belirttiğim gibi; CHP'li belediyeyi eleştirmek çok kolaydır. Çünkü biz kimseye şiddet uygulamayız, baskı yapmayız, vergi denetçisi göndermeyiz ve kimsenin özgürlüğüne müdahale etmeyiz. Kararı halkın takdirine bırakırız.

Oy alamadığımız yerlere hizmet gitmediği söylemlerine katılmıyorum. Doğru bir yaklaşım değil, o ancak AK Partili siyasetçilere yakışır. Onların tescilli beyanları var 'oy almadığımız yere hizmet etmeyiz' diye. Bizim öyle değil, şurada da gördünüz en çok hizmet 75. Yıl ile Emek mahallesine yapılmış. Dolayısıyla o bölgelerde bizim halkla hiçbir sorunumuz yok. Bunu söyleyenler kendi kafalarına göre bir senaryo üretiyorlar, ona inanmak mümkün değil. Ama soruyu sorma mantığıyla bile çelişkiye düşeceğiniz bir yaklaşımla geliyorsunuz; 'yetki sizde değil ama bu konuda ne diyorsunuz' diyorsunuz. Yetki bende değilse ne diyeyim?

Yetki bende değilse hesap verme toplantımızda bu bana sorulmaz. Ben şunu her yerde söylerim; Kazım Kurt'un ülkenin, şehrin, Odunpazarı'nın her konusuyla ilgili söyleyecek iki kelamı vardır. O bilgi birikimi vardır, o konuda yeterli deneyimi vardır, hiç korkum yok. Ama şimdi şehirde yaşamanın bir külfeti var. Şehirde yaşayan hemşehrilerimizin tamamı çöpün ne zaman çıkarılacağını, nereye konulacağını, nasıl çıkarılacağını bilmek zorunda. Eğer bu eğitimi alamadıysa, veremediysek bu devlet sorumludur. Eğitim politikasıyla bu işi gerçekleştirememişiz demektir.

Biz diyoruz ki çöpleri saat 9'da çıkarın, saat 10'da çıkarıyor hemşehrim. Şimdi buna yapabileceğiniz bir şey yok. Yakalarsanız ceza yazabilirsiniz. Biz cezayla insanları korkutan bir yönetim anlayışı sergilemek istemiyoruz. Bu bir deneyim işidir, bilgi işidir. Şu anda Eskişehir'de bizim evsel atığın dışında hiçbir atığı toplama görevimiz yok. Yani adam evden çıkarmış eskimiş koltuğu atıyor, yatağı atıyor. Bu doğru bir şey değil. Bunun önünü açalım diye bakın; elektronik atık toplama merkezi kurduk. Efendim işte kağıt, cam, şişe atık merkezi kurduk, yağ toplama merkezi kurduk. Yani bunların hepsinin yeri ayrı. Çöp konteynerinin yanına bir teneke yağ konulmaz. Çöp konteynerinin yanına efendim eskimiş koltuk atılmaz.

Hemşehrimiz şunu bilecek; çöp toplayıcılarının bunu alma zorunluluğu olmadığı için konteynerin dışında kalıyor. Maalesef bu noktada basına bence çok büyük eğitim düşüyor, televizyonlara çok büyük görev düşüyor. Bunları anlatabilmeliyiz. Saat 9 ile 11 arası diyelim ki çöp çıkarımı saati koyduk, o saatlerde çöp çıkarılan yerlerde hiçbir sorun yok. Ama hemşehrim bazen de inadına 'toplasınlar para veriyoruz' diyor, 'biz' diyor 'efendim evsel atık bedeli ödüyoruz' falan, inadına atıyor. Bunlar az ama var, bu konuda sıkıntımız oluyor. Diğer bir sorunuz daha vardı; metruk binalarla ilgili evet gerçekten bizim yapabileceğimiz sadece valiliğin bize 'bu bina artık metruk hale gelmiştir, yıkın' diye bir görevlendirme yapmasıyla mümkün. Öteki türlü özel mülkiyettir, dokunamayız. Mülk sahiplerini bazen ikna etmemiz gerekir, bazen bulamıyoruz. Bu nedenle bazı aksaklıklar çıkıyor.

Belediyemiz ceza yazarak bir gelir elde etme mantığında değil. Biraz önce Ufuk Bey'e söylediğim gibi, biz insanlarla uzlaşarak, bilerek, anlaşarak çözmeye çalışıyoruz. Bu kapalı alan, pergole ve kapatma meselesiyle ilgili Sayın Ticaret Odası Başkanı doğruları bildiği halde, yasayı bildiği halde, işin kaynağını bildiği halde hâlâ belediyelerle ilgili suçlamalar yapmaya çalışıyor. Bundan vazgeçsin. Biraz önce söyledim, CHP'li belediyeleri eleştirmek çok kolay. Biz saygı duyuyoruz sadece ama bu işin kaynağı Çevre ve Şehircilik Müdürlüğüdür, bu işin kaynağı valiliktir, bu işin kaynağı bakanlıktır. Bize yazmış olduğu yazıyı yayınladık. Bize yazmış olduğu yazıya göre hareket ediyoruz. Bize bu yazının tersine bir yazı gönderirlerse onu da düşünürüz. Bu kadar net.

Bizim bu yıl toplamda zabıta kaç lira ceza yazdı? 2025 yılında 16 milyona yakın. 16 milyon lira çöp kamyonumuzun bedeli. Kesilen cezalarla borç azaltılmaya çalışılıyor yorumu saçma geliyor bana."

"Umarım ve dilerim 2026 yılında bu hizmetler tamamlanacak. En yakın zamanda tamamlanacağını düşündüğümüz Doktor Nurten ve Lütfü Yüksel Alzheimer Merkezi kaba inşaatı bitti gördüğünüz gibi. İçinin dizaynı ve burada da yine ısrarla vurguluyoruz, doktor atamasını bekliyoruz.

Osmangazi Mahallesi'ndeki cazibe merkezimiz bitti kaba işi. İç dizayn ayarlanma işlerinde, çevre düzenlemesinde sanıyorum 2 ay gibi bir süre içerisinde tamamlanması bekleniyor.

Yeni belediye hizmet binamız biliyorsunuz zaman zaman bazı tartışmalara neden oldu. Ak Parti'li arkadaşlarımız her iyi şeye olduğu gibi buna da karşı çıktılar. Ancak biz planlamasını ve proje faslını bitirmek üzereyiz. Bu bittiği zaman ihaleye çıkacağız. Bu yıl içerisinde inşaatın başlamasını umuyoruz. Ona göre de yeni hizmet binamızı tamamlayıp Odunpazarı'nın gelecek 50 yılını kurtarırız diye düşünüyoruz.

Toplama ayırma tesisi ve tehlikesiz geri kazanım tesisi, biliyorsunuz en önemli sorunlardan biri geri dönüşüm. Bu konuda sıfır atık projesi nedeniyle çok ciddi bir karmaşa var. Bu karmaşayı ortadan kaldıracak bir çalışmayı başladık, inşallah bu sene bitiririz diye umuyoruz.

Otomobil yarışları pisti, burada da bazı bürokratik işlerin tamamlanması, izinlerin alınması için uğraşıyoruz. Bittiği zaman olumlu sonuç alacağımızı düşünüyoruz.

Temizlik işleri şantiyemiz Alp yolu üzerinde 15 kilometre uzaklıkta bir alanda kiralık bir yerde çalışıyoruz. O çalışma bizi oldukça zorluyor. Şimdi yeni almış olduğumuz bir tarla üzerinde Büyükşehir Belediyemizin bize tahsis ettiği 3.000 metrekarelik bir alanda bir şantiye binası ve hizmet binasını yapmak suretiyle 1.500 metrekare kapalı alanlı, 23.000 metrekare bir park alanlı şantiyeyi kuruyoruz. O da sanıyorum 1 aya kadar ihaleye çıkar ve yıl içinde tamamlanır diye umuyoruz.

Yine başlayıp da tamamlayamadığımız işlerden birisi çamaşırhane ve mola evi. Yıldıztepe'deki Erdal İnönü Halk Merkezi'nde üniversite öğrencilerimizin çamaşırlarını yıkayıp ütüleyip temizleyip alabileceği ve bu süre içerisinde de rahatlıkla ders çalışabileceği bir alanı bitirmek üzereyiz. O da bu sene başlayacak.

Güneş enerjisi santrali 2. etap yapım işi ihalesi gerçekleştirildi. İş yeri teslimi yaptık mı sanıyorum o da 2-3 aya kadar biter. Dünya Bankası kredisiyle İller Bankası aracılığıyla gerçekleştirilecek bir yatırım.

Yeni kreşler devam ediyor. Bu yıl Murat Barış isimli bir hemşehrimizin, saygıdeğer dostumuzun bize Gündoğdu Mahallesi'nde yapmayı taahhüt ettiği bir kreş inşaatına başlıyoruz. Meclisten kararımızı çıkardık, kendisiyle protokolümüzü imzaladık ve kısa süre içerisinde bitireceğimizi düşünüyoruz.

2026'da yine festivallerimiz devam edecek. 3D Gençlik Festivali, Ahşap Heykel Festivali, Seramik Pişirim Teknikleri Çalıştayı, Uluslararası Cam Festivali ve Lületaşı Festivali olmak üzere bu yıl içinde tamamlayacağız.

Yeni parklar yapımına devam ediyoruz. Sümer Mahallesi Kızılyer mevkiinde yeni bir alanda farklı bir peyzaj çalışması gerçekleştireceğiz. Bunu şu görselde görüyorsunuz, yeni yapılan bir mahalle ve yeni yapılan bir planlamaya uygun bir düzenleme yapacağız.

Barış Manço ve İki Eylül Kültür Ve Spor Parkı'nın çok ciddi bir restorasyonunu yapıp yeniliyoruz. Orada da örnek bir çalışma olacak.

Örnek Köy projemiz yıllardır uğraştığımız, izin almaya çalıştığımız ve sonunda gerçekleştirme noktasına geldiğimiz bir çalışma olacak. Çağlayan mahallemizde çocuklarımızın, gençlerimizin köy yaşamını öğrenebileceği ve görebileceği bir alan olarak bu yıl bitirmeyi planlıyoruz.

Mısır kurutma ve biyogaz tesisi Kalkanlı mahallemizde yapacağımız bu tesis için hâlâ izin alamadık. 2 yıldır uğraşıyoruz. Alanın tarım dışı kullanılması için Tarım Bakanlığının izin vermesi gerekiyor. Bu noktada maalesef işler çok yavaş yürüyor. Bu gerçekleşirse günlük 1000 ton kurutma ve 10.000 ton depolama kapasitesine sahip bir tesis ortaya çıkacak.

Hayvan bakımevi ve doğal yaşam alanı gerçekleştirme çalışmalarımız devam ediyor. Bunu genişleterek büyüterek götüreceğiz. Umarım, dilerim herhangi bir engel çıkmaz ve bunu da böyle sağlamış oluruz."

"Her yıl nisan ayının ilk haftası 'Hesap Veriyoruz' toplantıları yapıyor ve bir yıllık uygulamamızın hesabını halkımıza veriyoruz. Bugün sanırım 11.sini yapıyoruz. Ancak hala çok klasik eleştirilerle karşı karşıya olduğumuzu hem meclis üyelerince, hem siyasilerce, hem de halkımızca zaman zaman ezbere eleştirildiğimizi vurgulamak isterim. Şu elimdeki örnek 3.3.2026 tarihinde Eskişehirli bir vatandaşımızın CİMER’e yazdığı bir yazı. Diyor ki: 'Halka gelir ve gider beyanını açıklamadığı gibi hiçbir iş yapmıyor. Belediye şeffaf değil asla. Halka gelir giderini ve nereye harcadığını beyan etmiyor. Belediyeden açık şeffaf beyanda bulunmasını ve belediye meclisinde tüm halkı etkileyecek konularda referanduma gitmesini istiyorum.' diyor CİMER’e bir Eskişehirli vatandaş.

Şimdi bu o kadar klasikleşmiş bir eleştiri ki hiçbir kuruma sorulmayan hesap, Esnaf Odasına sorulmaz, Ticaret Odasına sorulmaz, Odalar Birliğine sorulmaz, Sanayi Odasına sorulmaz, devlete sorulmaz ama belediyeler oldu mu herkes, hele hele CHP'li belediyeler oldu mu herkes hesap sormak gibi bir hastalığa malul oluyor. Niçin? Çünkü Cumhuriyet Halk Partisi'nden hesap sorulabilir. Demokrasi vardır. Cumhuriyet Halk Partililerin yönettiği yerde halk kendisinde hesap sorma hakkını görür.

Ama Adalet ve Kalkınma Partili bir milletvekili saat 2'de başlayacak toplantı dendiği zaman 2.30'a kadar o milletvekili beklenir. Niye? İktidar. İktidara hesap sorulmaz. Türkiye'de böyle bir alışkanlık var. Bunu yıkmak istiyoruz. 12 yıldır yapmış olduğumuz uygulamalarda da yapmış olduğumuz işin hesabını bir yılın sonunda tek tek veriyoruz ve bugün de 2025 yılının faaliyet raporunu dün meclisimizde açıkladık. Hem basına hem kamuoyuna hem de meclis üyelerine dağıttık. Ne yazık ki AKP'li meclis üyeleri eleştirilerini yaptılar ama bizi dinlemeden meclis terk edip gittiler. Bu da onların demokrasiyle ne kadar ilintili olduğunun bir göstergesidir.

Eğer bizi dinlemiş olsalardı bunların çoğunu onlara da anlatacaktık. Şimdi hem Eskişehir’imize, hem Odunpazarı’mıza, hem siz değerli basın emekçilerine hesap vereceğiz. 2025 yılında ne yaptık? Neyi yapamadık? Niçin yapamadık? Bunların hesabını vereceğiz ve ne kadar harcadık, nasıl harcadık, bunu da hepinizin bilmesinde yarar olduğu düşüncesindeyim.

Belediye olarak bütçemizi bir şirket mantığıyla değil, bir kamu sorumluluğuyla yönettik. İsrafa geçit vermedik. Kaynaklarımızı doğru planladık. Her kalemi denetledik. Çünkü biliyoruz ki bütçe bizim değil, bu bütçe Odunpazarı halkınındır.

Tasarrufu bir zorunluluk değil, bir tercih olarak gördük. Ama bu tercih hizmetten kısmak anlamına gelmedi. Aksine, akılcı yönetimle daha az kaynakla daha fazla iş üretmenin mümkün olduğunu gösterdik. Elde ettiğimiz her tasarrufu yine bu kente, bu kentin insanına hizmet olarak geri kazandırdık. Bugün geldiğimiz noktada şunu çok net söylüyoruz. Doğru planlama, şeffaf yönetim ve halktan yana duruşla zor şartlarda bile güçlü bir belediyecilik mümkündür.

Şimdi sizlerle bu anlayışla hayata geçirdiğimiz çalışmaları, tasarrufla nasıl üretim yaptığımızı ve Odunpazarı için neleri başardığımızı paylaşacağız. Bu başarılar sıradan bir ekonomik ortamda elde edilmedi. Aksine; her gün artan maliyetlerin, dalgalanan kurun ve ağırlaşan şartların içinde üretildi.

Bu tablo şöyledir: 2025 yılı başında dolar 35 lira iken yıl sonunda 42 lira 95 kuruş oldu. Bugün ise 44 lira 60 kuruştur. Euro yıl başında 36,5 lira, yıl sonunda 50 lira, Nisan 2026'da ise 51 lira 50 kuruştur. Mazot litresi yıl başında 39 lira iken yıl sonunda 45 lira oldu, şu anda ise 70 lirayı geçti. Kaç lira olduğunu bugün kimse bilmiyor; çünkü arkadaşlar 72 yazmışlar ama 80 olduğunu düşünüyorum. Çimento yıl başında 2.700 lira, yıl sonunda 3.200 lira ve bugün Nisan ayında 4.300 liradır. Demir 24.000 liradan 30.000 liraya çıkmış, şu anda ise 34.000 liradır. Asfalt 1.300 liradan 2.200 liraya, elektrik kilovatsaati ise 2,2 liradan 3 liraya çıkmıştır. Yani ekonomide astronomik anlamda bir artış ve yükselişle 2025 yılında işe başlamışız ve hesabımızı şaşmadan yıl sonunu getirebilmişiz.

Tasarruf dedik, kaynakları etkin kullandık. Net bütçe gelirimiz 3.131.041.161 TL 61 kuruştur. 2025 yılı harcamamız 2.836.229.106 lira 5 kuruştur. Böylelikle 294.812.055 lira 56 kuruş bütçe fazlası vermişiz. Bu şu anlama geliyor: Bu kadar net tasarruf yapmışız ve bu tasarrufla da borçlarımızı ödeyen, borcu olmayan bir noktaya doğru gelmişiz.

Belediyemize ait 19 adet yeni araç: 10 tane yeni çöp kamyonu, 4 adet elektrikli araç, 4 adet iş makinesi, 1 adet minibüs ve böylelikle Odunpazarı Belediyesi ile Odunpazarı A.Ş.'nin toplamda 255 aracı olmuş oldu. Eğer bu araçları kiralamış olsaydık 2024 yılı fiyatlarıyla 431.503.200 TL para ödeyecektik. Biz ulaşım hizmetlerinde, tüm araçların yakıtı dahil 189.498.977 lira harcayarak Odunpazarı Belediyesini 242.004.223 lira 87 kuruş tasarrufa yöneltmiş olduk. Çok net ve bütçedeki o fazlalık da işte buradan çıkmış oluyor.

Her ay maksimum 128.149, minimum 95.000 litre arası yakıt harcıyoruz. Yani çok çalışıldığı zaman 140 küsur bin litre mazot harcıyoruz ve mazotun fiyatı her gün değişiyor, her ay değişiyor; yıl sonunda da geldiği nokta ortada. Yılda toplamda 1.429.300,95 litre mazot tüketmişiz, bunun karşılaştırmasını halkımız yapacaktır diye düşünüyorum. Kesintisiz ve verimli bir enerji sağlayabilmek için 21 hizmet binası birimimize elektrik kompanzasyonları panosu kurduk. 10 birimimizde ise kombi kazanlarına zamanlayıcı sistemler entegre ettik ve bu uygulamalarla enerji kayıplarını azalttık. Genel tasarruf oranımız yaklaşık %32, yıllık tasarruf potansiyelimiz 3.200.000 TL civarında oldu.

Fen işlerinde 1 yılda yol iyileştirme çalışmaları olarak; Sümer Mahallesi’nde 87.889 metrekare, 71 Evler’de 11.070 metrekare, Emek Mahallesi’nde 6.000 metrekare, Çankaya Mahallesi’nde 900 metrekare mekanik malzeme dökmek suretiyle 42.028 ton mekanik malzeme ve yol iyileştirmesi gerçekleştirdik. Sonuçta 105.859 metrekare alanda yol çalışması gerçekleştirdik. Kilit beton taş ve parke taş üretiminde genel anlamda 45.789 metrekare taşı ürettik. Yeni yol olarak 21.830 metrekare ve tamirat olarak da 10.679 metrekare taş üretmiş olduk. Alpu Belediyesine de protokol gereği, çünkü onlarla birlikte işletiyoruz bu makineyi, 5.554 metrekare kilit taş verdik.

Aşınma asfaltı ile yol ve tretuvar kaplama yapımı işlerinde de yine ciddi anlamda çalışan Fen İşleri Müdürlüğümüz elemanlarını tebrik ediyorum, teşekkür ediyorum. 37 adet sokakta çalışma yapılmış; toplam asfalt serimi 80.390,44 metrekare olmuş. Yol yapımında kullanılan asfalt 17.251 ton, tretuvar yapımında kullanılan asfalt 4.839 ton ve tretuvar boyama yapımı işi, bisiklet yolu boyama işi ve bordür işi olmak üzere de 30.703,72 metrekare gerçekleştirilmiştir.

Asfalt çalışmalarında 104.004 m² alanda yama yapıldı. Tretuvar ve parke döşeme işlerinde gerçekleştirilen miktarlar toplamda 10.679 m² oldu.

Diğer önemli faaliyetlerimizi fen işleri ile ilgili sayarsak; karla mücadelede 300 ton tuz kullanıldı, su baskını müdahale çalışmaları yapıldı. Metruk ve riskli yapı toplamda 68 adet, kazı ruhsatı 1.773 adet, inşaat, bakım ve onarım hizmet binaları ve muhtarlık, parklar, kreşler gibi pek çok konuda çalışmalar yapıldı.

Bu yıl, 2025 yılında başarılı hizmetlerimizden birisi olan tekstil atölyemizi Tekstil Üretim ve Tasarım Merkezi olarak yeniledik. Hem kendi ihtiyaçlarımızı karşıladık hem de şu listede gördüğünüz belediyelerin tekstil ihtiyaçlarını karşılamak suretiyle gelir de elde ettik. Yine tekstil atölyemizde Türkiye Belediyeler Birliği tarafından düzenlenen organizasyonda örnek kaynak yaratma modeli olarak Türkiye genelinde en iyi 7 projeden birisi olarak ilan edildik. Arkadaşlarımız Ankara’da gerekli sunumları yaptı ve bu da Odunpazarı’na ayrıca bir güven sağladı.

Halk merkezlerimiz her yıl yapmış olduğumuz çalışmalarla devam ediyor. 17 mahallede 18 halk merkezimiz var ve Seramik Park Merkezi’nde de bir kurs merkezimiz var. 220 branşta 615 grup atölye çalışması yapıldı. Halk merkezlerimizden aktif olarak 9.794 kişi eğitim almış. Engelsiz Kültür ve Sanat Merkezi’nde ise 9 grupta 4 branşta 109 kursiyer eğitim almış.

Kadınların arkadaşları ve çocuklarıyla birlikte vakit geçirdikleri, tüm özel günleri kutlayabildikleri hanım evlerinde 5.000 adet etkinlik yapıldı. Bu hanım evleri, bildiğiniz imece usulünün bir benzerini İMECE evlerimizde gerçekleştirmiş.

Halk Market ve Aşevi; paranın ve kredi kartının geçmediği Halk Marketimizde her ay 1.133 farklı aile alışveriş yapmış. Yeni anne baba olan hemşehrilerimize destek olmak için 461 aileye Hoş Geldin Bebek paketi, 850 aileye yazlık ve kışlık kıyafet, 800 öğrenciye okul çantası ve kırtasiye yardımı yapılmış. 200 ailenin ilkokula giden öğrencilerine beslenme paketi yardımında bulunuyoruz. Bunu şunun için yapıyoruz; pek çok öğrencimizin okula maalesef yiyecek götüremediğini, orada alışveriş yapacak gücü bulamadığını bildiğimiz için bunu ailelerine teslim etmek suretiyle evden çantasına koymak ve çocuğu mahcup etmemek üzere kurgulanan bir sistemle gerçekleştiriyoruz.

Odunpazarı Belediyesinin en önemli işlerinden birisi kreştir. 18 kreşimiz var; bunun 9'u tam zamanlı, 1'i yarı zamanlı ve 8'i de oyuncak kütüphanesi olmak üzere bir yıl boyunca 1.868 çocuğumuza hizmet vermişiz. Bu arada Eskişehir’de kreş ihtiyacı olan çocuk sayısı en az 45.000. Devletin ve özel sektörün tüm kreşlerinin toplamında kreş eğitimi alan çocuk sayısı da 4.000 civarında, bunun bilinmesinde yarar var.

Danışmanlık hizmetleri ve diğer eğitimlerimiz aynen devam ediyor. Kadın, ergen ve çocuk eğitimi, psikolojik danışmanlık hizmetlerinden yararlanılmış. Psikologlarımız tarafından 1.680 erkeğe kadına karşı şiddet erkek eğitimi, 1.470 kadına farkındalık ve güçlendirme eğitimi verilmiş. Acıbadem Hastanesi ile iş birliği halinde birtakım etkinlikler ve 6 adet de Kulağınıza Küpe Olsun Atölye çalışmaları düzenlemişiz.

OKEP Odunpazarı Belediyesi Kadın El Sanatları Pazarı’nda yine kadınlarımız çalışmaya devam ediyor. 497 kadın satış yapıyor; 2025 yılında OKEP mağazalarında yapılan satışın toplam cirosu 1.234.190 TL.

Engelsiz Kültür ve Sanat Merkezimizde bir yılda 488 özel gereksinimli çocuğumuz hizmet almış. Eskişehir Sinema Derneği ve Eskişehir Barosu iş birliğiyle Engelsiz Kültür ve Sanat Merkezimizde Kamera Benimle Kısa Film Atölyesi düzenledik. Eskişehir Film Ofisi tarafından çekilen Görevimiz Sandık filmiyle Hasan Polatkan Kültür Merkezinde düzenlenen gala gecesiyle izleyiciyle buluştuk.

Odunpazarı'nda yalnız değilsiniz çünkü Sağlık Odunpazarı Belediyesi ile evinizde projemiz kapsamında 294 vatandaşımızın ev temizliği yapıldı. Evde banyo ve kişisel bakım hizmetinden engelli, yaşlı ve hasta 902 vatandaşımız hizmet aldı. Lütfü Yüksel Yaşlı Bakım Merkezi Vadişehir Mahallemizde 55 yaş ve üzeri kıdemli vatandaşlarımızın yaşadığı Lütfü Yüksel Yaşlı Bakım Merkezimize özellikle ağır bakım gereksinimi olan yaşlılar için yapılan müracaatların fazla olması nedeniyle kapasite artışına gidilmiş, bu kapsamda toplamda kapasite 135'ten 156 yatak kapasitesine çıkarılmıştır. Şu anda 101 yaşlının bakımı sağlanmakta olup bunlardan 41'i geriatri biriminde ağır bakım yaşlısı olarak hizmet almaktadır ama ne yazık ki üç yıldır doktor alamadık.

Her yaşta spor, her yerde Odunpazarı şiarıyla başladığımız spor çalışmalarında Ceren Özdemir Gençlik Merkezinde 19 branşta 775 kişi, Emek Gençlik Merkezinde 57 branşta 1294 kişi yararlandı. Yaz spor okullarında basketbol, futbol, voleybol, tenis, temel jimnastik, yüzme, tekvando dallarında 902 sporcu eğitim aldı. Kış okullarında da basketbol, futbol, voleybol, temel jimnastik ve atletizm dallarında 154 sporcumuz düzenli olarak eğitim alıyor.

Eskişehir Büyükşehir Belediyesi ve Tepebaşı Belediyesi iş birliğiyle düzenlediğimiz Plaj Voleybolu Şenliği'nde 32 takım 160 sporcu yer aldı. Her yaşta spor Odunpazarı Belediyesi ev sahipliğinde ve Eskişehir Otomobil Sporları Kulübü ESOK iş birliğiyle devam ediyor. Odunpazarı ESOK Ralli 2025 Eskişehir'in farklı alanlardaki etaplarının ardından tamamlandı. 2025 FIA Avrupa Ralli Kupası 9. ve Türkiye Ralli Şampiyonası 5. ayağı olan organizasyon ödül törenine son buldu.

2025 yılında ikincisini düzenlediğimiz Odunpazarı Belediyesi Şükrü Saban Yol Koşusu'na her yaştan 500 sporcu katıldı. 25-26 Nisan'da üçüncüsünü gerçekleştireceğiz. Odunpazarı Meydanı'nda gerçekleştirdiğimiz Odunpazarı Oryantiring Yarışı'na 28 farklı kategoride yaklaşık 400 sporcu katıldı. Hasan Doğan Spor Kompleksinde eski futbolculara ve teknik direktör Süreyya Özkefe anısına düzenlediğimiz bir turnuvada 300 sporcu katıldı.

5-19 Mayıs 2025 tarihlerinde Kent Ormanı'nda kortlarda Atatürk Kupası Tenis Turnuvası'nda 70 sporcu; kadınlar için Gökmeydan Spor ve Dans Merkezi, Emek Spor ve Dans Merkezi, Yılmaz Büyükerşen Spor ve Dans Merkezi, Büyükdere Spor ve Dans Merkezi, Erdal İnönü Spor ve Dans Merkezi, Selami Vardar Spor ve Dans Merkezi ile Kadir Akkaş Spor ve Dans Merkezlerinde pilates, step aerobik, dans, yoga ve birçok çalışma düzenledik. 19 Mayıs Atatürk'ü Anma Gençlik ve Spor Bayramı, 19 Mayıs Spor Şenliği düzenlenerek ciddi anlamda bir katılım sağladık.

Bu kapsamda her yıl düzenlediğimiz 3D Gençlik Festivali tekrarlandı ve Kanlıkavak Parkı'nda sabah sporu, City Spor Kompleksinde hentbol, Mehmet Terzi Kompleksinde voleybol turnuvası düzenlendi. 16 takımın katılımıyla Kanlıkavak'ta 3'e 3 basketbol turnuvası düzenlendi.

Tepebaşı Belediyesi iş birliğiyle çocuk ile ebeveynlerin çeşitli oyunlar eşliğinde eğlenerek iletişim kurup birlikte takım olmayı deneyimlemeleri ve kaliteli zaman geçirmeleri için 3. Ebeveyn Çocuk Etkinliği düzenlendi. Etkinliğe katılanlarla ciddi anlamda bir büyük sayıya ulaşmış olduk. Kültürle ilgili Odunpazarı'nda da tekrar eski işlerimize devamla 5 uluslararası festivalimiz her yıl kesintisiz devam ediyor. Ahşap Heykel Festivali, Cam, Seramik, Lületaşı ve 3D Gençlik Festivali olmak üzere bu festivaller devam edecek.

Stüdyo Odunpazarı, söyleyecek sözü olan, anlatacak hikayesi olan herkese açık. Konuşan bir Türkiye, demokratik bir Türkiye yaratabilmenin koşullarını zorlamaya çalışıyoruz. İmkanı olmayan bütün hemşerilerimizin kendini ifade edebileceği bir ortamı yarattık, bazı arkadaşlarımız bunu kullandı, biliyoruz. Sanatı herkesin uğraşabileceği bir noktaya taşıdık. Yılda 51 konser, 18 sergi, 3 söyleşi, 3 anma töreni, 5 açılış, 66 çeşitli etkinlikler gerçekleştirdik. 59 tiyatro oyunu ile sahneyi açtık ve izleyicilerimizle karşılaştık. Tiyatro Akademisi’nde 1430 gencimize drama eğitimi verdik.

Kültür ve Sosyal İşler Müdürlüğü bünyesinde yürütülen eğitimlerde katılım sağlayan 100’den fazla öğrencimiz konservatuvar ve güzel sanatlar lisesine girmeye hak kazandı. Yunus Emre Kültür ve Sanat Merkezimizde açılan 17 farklı atölyeye 1109 kişi katıldı ve Gültepe’deki 75. Yıl Gelecek Atölyesi’nde 9 farklı atölye çalışması gerçekleştirdik. Yeni Yıl Pazarı her yıl olduğu gibi 2026’nın başında da kuruldu ve 7 gün boyunca yaklaşık 500.000 kişinin katılımıyla çalışmalarını sürdürdü.

Hayvanlarımız sahipsiz değil. Veteriner İşleri Müdürlüğümüz 2025 yılında 2231 sokak hayvanını kısırlaştırdı. 2065 sokak hayvanına kuduz aşısı, 450 minik dostumuzu yeni yuvalarına kavuşturmak suretiyle sahiplendirme gerçekleştirildi; 4498 sokak hayvanının muayenesi ve tedavisi gerçekleştirildi. Arıköy’de hayat var dedik ve Arıköy’de 95 kursiyerimize 3 grup halinde toplamda 90 saatlik teorik eğitim, toplam 20 saat süre pratik eğitimle bal hasadını elde ettik ve 65 adet 500 gram kavanoz ürünlerini Halk Market’te halkımıza dağıttık. İlaçlama ve dezenfeksiyon işleri her yıl olduğu gibi 2025’te de devam etti. Toplamda 1608 ilaçlama ve dezenfeksiyon çalışması gerçekleştirildi. Burada 220 mahalle ve muhtarlıkta, köy konaklarında ayrı ayrı ilaçlamalar gerçekleşti.

Solucan Gübresi Üretim Tesisimiz biliyorsunuz uzun süredir devam ediyor. Bu yıl bütün hukuki prosedürler tamamlandı ve her türlü tescil ve izin haklarıyla beraber bu yıl 8 ton solucan gübresi ürettik; bunları paketleyip satış yapacak hale getirdik. Yeşil bir gelecek için yine Park Bahçelerimiz ciddi çalışmalar gerçekleştiriyor. 2025 yılında toplam 75.000 metrekare yeni park, yeşil alan ile ağaçlandırma alanı oluşturduk. 8 Mart Dünya Emekçi Kadınlar Günü'ne özel Eskişehir’in Güçlü Kadınları Ormanı ve 8. Uluslararası Ahşap Heykel Festivali kapsamında da Umut Ormanı'nı oluşturduk.

300.000’den fazla mevsimlik çiçek, 32.000 adet süs bitkisi yetiştirdik. 191 sokakta ağaçlarla gelişmelere göre form verdik.

Üreten bir Odunpazarı Park ve Bahçeler Müdürlüğü çalışmalarına burada da devam etti ve bu süre içerisinde 358 bank, 34 piknik masası, 69 kamelya, 128 çöp kutusu, 75 köpek kulübesi, 22 kedi kulübesi üretti.

İklim Değişikliği ve Sıfır Atık Çalışmaları Müdürlüğümüz eğitim, seminer ve farkındalık çalışmaları düzenledi. Çevre şenlikleri, temizlik hareketleri gerçekleştirdi. Eskişehir’de ilk olarak Sağlığı Geliştiren Belediye Belgesi (SAGÜB) belgesini Odunpazarı Belediyesi aldı. İklim değişikliği mücadelesinde kendi kaynaklarımızla geliştirdiğimiz kişisel karbon ve su ayak izi hesaplayıcısı ile vatandaşlarımızın günlük yaşamlarının çevresel etkilerini ölçmelerini sağladık.

Mesire alanlarımız Kocakır mesire alanı 2025 yılı içinde toplam 13.050 araç girişi ve yılda ortalama 50.000 yurttaşımızın yararlandığı bir alan oldu.

Temiz bir Odunpazarı dedik; 158.151 ton çöp, 725,70 ton pazar atığı, 3.417 ton tadilat atığı topladık. 2025 yılı sonu itibarıyla mobil atık getirme merkezi sayısı 15 oldu. 7 ayrı atık kategorisinden oluşan mobil atık getirme merkezlerinde cam, kağıt, karton, plastik, metal, elektrik ve elektronik atık, atık yağ ve atık piller geri kazanımı kapsamında değerlendiriliyor. 1.566 ton geri dönüşüm, 3.598 kilogram atık pil ve batarya, 7.937 kilogram bitkisel atık yağ, 950 kilogram elektronik eşya toplandı. 531 adet konteyner tankın tamir ve bakımı yapıldı. 235.300 kilogram atık giysi, 2.933 kilogram atık ilaç ve 320 kilogram floresan lamba toplamak suretiyle bu işimizi sürdürdük.

Temiz Odunpazarı’na devam ediyoruz. 2025 yılı içinde 3.394 cadde, 21.845 sokak ve 1.011 adet, 280.145 metrekare boş arsa temizliği, 3 adet çöp ev temizliği gerçekleştirildi. Bugün geldiğimiz noktada atık plastiklerden ürettiğimiz banklar ve kitap şeklinde karton atık kafesleri üretmek suretiyle bir çevreci belediye görüntüsünü gerçekleştirdik.

Karapınar’da yeni bir dönemi başlattık ve Karapınar Mahallesi’nde 3 blok ve 39 daireden oluşan bir inşaatı tamamlamak suretiyle modern bir dönüşümün nasıl olacağını ve o bölgeye nasıl örnek olacağını gösterdik. Bu aynı zamanda Odunpazarı Belediyesi Anonim Şirketi’nin gerçekleştirmiş olduğu bir inşaat oldu.

İş gücünü doğru yönlendirdik. Bununla şunu anlatmaya çalışıyorum; istihdam en büyük sorun, işsizlik en büyük sorun. Hasan Polatkan Kültür Merkezi’mizde iş arayanlar ile işverenleri bir araya getirerek bir istihdam ofisi çalışması gerçekleştirdik. Bu fuarda toplam 1.500 kişi katılım sağladı, 350 kişinin istihdamı gerçekleştirildi. Ama 2025 yılı boyunca toplamda 620 kişiye yeni iş olanağı sağladık. Bugüne kadar 18.000 iş başvurusu aldık.

Dijital belediyecilik sistemini geliştirdik. Bu sistemle artık personel takibimizin en küçük ayrıntısına kadar uygulaması gerçekleşti. Sabah mesai başlamasından itibaren saat saat çalışmalar, izinler, hastalık, sağlık, icra durumu, borç durumu her türlü bilgi kişisel dosya artık dijital hale geldi. Bunu rahatlıkla anlatabiliriz. Bu sistem Meclis Dergisi tarafından da 2025 yılında teknoloji ve inovasyon kategorisinde ödül aldı.

En önemli konulardan bir tanesi personelimizin huzur içinde, barış içinde çalışabilmesinin en büyük koşulu bu işin gerçekleşmesi. Bu nedenle ciddi sayıda eğitimler yaptık ve bu işle ilgili yıl içinde her göreve başlayan personelimizin eğitimini de gerçekleştirmiş olduk. Toplamda 2.162 eğitim sağladık.

Açık oto pazarı hizmetimiz bu yıl da devam ediyor. Yaklaşık 500 araçlık bir kapasitesi var ve 2025 yılı içerisinde otomobil pazarında 13.160 araç girişi gerçekleşmiş.

Afetlere karşı organizeyiz dedik ve Odunpazarı Arama Kurtarma Ekibimiz OBAK, yıl içinde 41 eğitim düzenledi. Bu eğitimlerde toplam 6.444 kişiye ulaştı. Şu an 158 gönüllü ile büyüyen bu ağ sayesinde mahalle mahalle afetlere karşı organize bir durumda olduğumuzu söyleyebilirim.

Çözüm odaklı belediyecilik anlayışımızla halk masamıza hemşehrilerimizden 9.285 istek ve şikâyet geldi. Halk masası personeli tarafından ilgili birimlere yönlendirilen istek ve şikâyetlerin 8.990 tanesi birimlerimiz tarafından çözüldü ve hemşehrilerimize olumlu dönüş yapıldı."

Yapılan çalışmalarda okul servis araçları ve sürücülerine yönelik kontroller ön plana çıktı. Denetimler kapsamında toplam 76 servis aracı ve şoförü kontrol edildi. Yapılan incelemelerde 2 servis aracı ve şoförünün kusurlu olduğu belirlendi.

Denetimlerin bir diğer ayağını okul çevreleri oluşturdu. Bu kapsamda ekipler, öğrencilerin yoğun olarak bulunduğu alanlarda kontroller yaptı. Kahvehanelerde 47, market ve tekel bayilerinde 60, park ve bahçelerde ise 88 denetim gerçekleştirildi.

Ayrıca okul çevrelerinde yapılan uygulamalarda toplam 386 kişiye yönelik sorgulama yapıldı. Denetimlerin, öğrencilerin güvenliğini sağlamak amacıyla farklı noktalarda sürdürüldüğü bildirildi.

İl genelinde yürütülen bu çalışmaların belirlenen tarihler arasında planlı şekilde devam ettiği ve farklı birimlerin koordinasyonuyla gerçekleştirildiği aktarıldı.

Belediye tarafından yapılan paylaşımda, “Sosyal Kütüphane’de kitaplarla dolu bir hafta” ifadesine yer verildi. Açıklamada, “Kütüphaneler Haftası’nı, 2026 Eskişehir Yılı’na yakışır şekilde çocukların neşesi ve kitapların dünyasıyla kutladık” denildi.

Etkinlikler kapsamında Es Çocuk Evi ve Bizim Çocuk Evi’nden gelen çocuklar farklı çalışmalara katıldı. Atölye çalışmalarında çocuklar yeni şeyler öğrenirken, düzenlenen etkinliklerde birlikte vakit geçirdi. Açıklamada bu sürece ilişkin, “Es Çocuk Evi ve Bizim Çocuk Evi’nin minikleri; atölyeler, etkinlikler ve buluşmalarla hem öğrendi hem eğlendi” ifadeleri kullanıldı.

Kentpark Sosyal Kütüphane’de gerçekleştirilen programlar, sadece kitap okuma ile sınırlı kalmadı. Çocuklar burada bir araya gelerek yeni arkadaşlıklar kurdu ve farklı deneyimler yaşadı. Belediye açıklamasında, “Kentpark Sosyal Kütüphane bu hafta boyunca yalnızca bir okuma alanı değil, çocukların hayal kurduğu ve keşfettiği bir buluşma noktası oldu” denildi.

Bir hafta süren etkinliklerde çocukların kütüphane ile daha yakın bağ kurduğu gözlendi. Program boyunca yapılan etkinlikler, çocukların hem öğrenmesini hem de birlikte zaman geçirmesini sağladı.

Etkinlik kapsamında hazırlanan çorbalar, sabah erken saatlerden itibaren öğrencilere sunuldu. Kampüse giriş yapmaya hazırlanan çok sayıda öğrenci stant önünde durarak çorba aldı. Kısa sürede oluşan yoğunluk dikkat çekerken, dağıtımın düzenli şekilde sürdürüldüğü görüldü.

Çorba dağıtımına CHP Eskişehir İl Başkanı Talat Yalaz da katıldı. Talat Yalaz, stantta gençlik kolları üyeleriyle birlikte öğrencilere çorba ikram etti. Etkinlik boyunca öğrencilerle sohbet eden Talat Yalaz, gençlerin taleplerini dinledi.

Sıcak çorba alan üniversite öğrencileri ise yapılan ikramdan memnun olduklarını belirtti. Öğrenciler, özellikle sabah saatlerinde yapılan bu tür desteklerin kendileri için önemli olduğunu ifade ederek teşekkür etti. Kampüs önünde bir süre devam eden çorba dağıtımı bir süre sonra sona erdi.