Yaz tatiliyle birlikte çocukların tablet, telefon ve bilgisayar başında geçirdiği süre belirgin şekilde arttı. Okul döneminde belirli kurallarla sınırlandırılan ekran kullanımı, tatilde birçok evde günlük 6 ila 7 saate, bazı çocuklarda ise 10 saate kadar çıkabiliyor. Uzmanlar, uzun süreli ekran kullanımının hem fiziksel hem de psikolojik açıdan önemli sorunlara yol açabileceği uyarısında bulunuyor.
Okulların kapanmasıyla birlikte çocuklar evde daha fazla vakit geçirirken, anne ve babaların çalışıyor olması ekran süresinin uzamasında etkili oluyor. Günün büyük bölümünü telefon, tablet veya bilgisayar karşısında geçiren çocuklarda zamanla günlük yaşama uyumun zorlaşabildiği belirtiliyor.
Konuya ilişkin değerlendirmede bulunan uzman, "Uzun süreli kullanımlarda hem fiziksel hem de psikolojik yan etkilerini görebiliyoruz maalesef. Ödül sistemiyle çalışıyor bu oyunlar. Sürekli dopamin salgılıyor çocuğun beyni ve bir süre sonra artık normal hayatın akışı onlara sıkıcı gelmeye başlıyor. Arkadaşlarıyla vakit geçirmek istemiyorlar. Sürekli oyunlara yöneliyorlar." dedi.
Uzmanlara göre tablet ve telefonlarda oynanan oyunların renkli yapısı ile kısa ve dikkat çekici videolar, çocukların sürekli yeni uyarana ihtiyaç duymasına neden olabiliyor. Bu durum zamanla ekran dışındaki etkinliklere olan ilginin azalmasına yol açabiliyor.
Uzman, "Hem dikkat süresini azaltıyor. Uyku kalitesini bozduğu için çocuklarda dikkat eksikliğine ve o oyunların bazıları öz güven eksikliğine, arkadaş ilişkilerinde zayıflamaya neden oluyor. Öğrenme güçlüğüne neden olabiliyor bunlar." ifadelerini kullandı.
Çocuğun dışarı çıkmak istememesi, arkadaşlarıyla vakit geçirmekten kaçınması ve günlük planlara karşı ilgisini kaybetmesi, ekran bağımlılığının önemli belirtileri arasında gösteriliyor. Uzmanlar, bu süreçte ailelerin çocukları farklı etkinliklere yönlendirmesinin büyük önem taşıdığını belirtiyor.
Uzman, "Kitap okumak, onlar ile birlikte kitaplar almak, resim çizmek mesela ya da kutu oyunlarına yöneltmek, yapboz yapması..." diyerek ekran dışındaki etkinliklerin artırılması gerektiğini söyledi.
Ev içinde çocuklara yaşlarına uygun sorumluluklar verilmesinin de gelişimlerine katkı sağladığını belirten uzman, "Ona küçük sorumluluklar vermek gerekir. İster ev işlerinde isterse beraber yemek yapmak ya da başka ev işlerini yapmak..." dedi.
Uzmanlar, ekran süresi sona erdiğinde çocuklara sert tepki gösterilmesinin doğru bir yöntem olmadığını ifade ediyor. Bunun yerine ekran kullanım süresinin önceden belirlenmesi ve süre bitmeden çocuklara hatırlatma yapılmasının daha sağlıklı bir yaklaşım olduğu belirtiliyor.
Anne ve babaların kendi davranışlarıyla çocuklara örnek olması gerektiğini vurgulayan uzman, "En azından yemek yerken mesela telefonu bir kenara bırakmak, onlar ile konuşurken ekrana bakmamak, uykudan önce ekranları kapatmak da onlara iyi bir örnek olacaktır." ifadelerini kullandı.





