Ayşe Ünlüce Eskişehir’de acil dönüşmesi gereken bina sayısını açıkladı

Eskişehir Büyükşehir Belediye Başkanı Ayşe Ünlüce şu ifadeleri kullandı:

"Kentsel dönüşümle ilgili biz 52 bin binada aslında hızlı bir tarama yaptırdık Eskişehir'de. Eskişehir'de bina envanterini çıkarabilir miyiz diye İnşaat Mühendisleri Odamızla beraber yaptık. Tepebaşı, Odunpazarı belediyelerimiz ve Büyükşehir Belediyemizle bu çalışma tamamlandı.

Bu çalışmadan gelen verilere göre de biz stratejik plan hazırlayacağız şimdi. Yani Kentsel Dönüşüm Strateji Belgesi hazırlanacak. Bununla ilgili de çalışmamız başladı.

Ama bizim ilk etapta gördüğümüz, tabii bu stratejik belge bize yol haritamızı da çizecek biraz. Yani şehirdeki dönüşümü nasıl yapmamız gerektiğine ilişkin. Ama bir taraftan da şunu gördük: Bir kere bu hızlı tarama yöntemi, bina envanteri bize şunu gösterdi. Bu şehirde 10 bin binanın çok acil dönüşmesi lazım. Hatta 5-6 bin binanın hiç gecikmeden dönüşmesi lazım. Bunlar ciddi rakamlar. Yani her binada daire sayısına göre, yaşayan kişi sayısını düşündüğünüzde bunlar gerçekten çok ciddi rakamlar. Ben bir felaket habercisi gibi konuşmak istemiyorum ama gerçeği de masaya yatırmak lazım. Gerçeği de bilmek gerekiyor.

Bu binaların bazıları parsel bazında dönüşüyor. Şehrimizde görüyorsunuz. Hasarlı binalar ya da değişmesi, dönüşmesi gerektiği raporlanan binalarda bir dönüşüm yaşanıyor. Ama parsel bazında dönüşüm ne kadar mantıklı? Hele bitişik nizamsa, iki yanında yine hasarlı bina varsa, onların arasında siz yeni bir bina yapmaya çalışıyorsunuz.

İşin uzmanları hep de ada bazlı dönüşüm öneriyor zaten. Ya alansal bazda, yani kentsel dönüşüm alanları ilan edilecek ya da ada bazında. Yani bazı parseller birleştirilerek o adanın içinde bir çözüm bulunacak.

Şimdi bizim tabii stratejik plandan gelecek olan model önemli. O modele göre de biz belediyemizden imar planlarını güncelleyerek, belki ada bazında bazı imar planları hazırlayarak bu konuyu çözmek lazım. Şimdi biliyorsunuz, bizim imar planında sıkıntı olan mahallelerimiz vardı. Yeşiltepe gibi, Erenköy gibi, Huzur Mahallesi gibi, Karapınar gibi. Bunların hızlıca Odunpazarı ve Tepebaşı belediyelerimiz planlarını hazırladılar. Bunlar geçti. Hâlen de şu anda bildiğim kadarıyla Tepebaşı, Fevzi Çakmak'a çalışıyor. Dolayısıyla biz zaten imar adaları, imar planları sıkıntılı yerleri aslında peyderpey bir taraftan hallediyoruz.

Ama asıl sorun olarak gördüğümüz, şehir merkezinde kalan, özellikle Porsuk'un etrafında, biraz önce hocalarımızın da bahsettiği yerler ve bitişik nizam, 8 kattan aşağı olmayan, böyle upuzun koridor gibi caddede sıralanan ve alt katları sonradan ticarete çevrilen, kolonlarının kesilip kesilmediğini çok bilmediğimiz yapılar. Böyle bir gerçek var elimizde.

Buraların değişmesi de ada bazında çok kolay değil. Çünkü ada bazında çözüm üretebilmeniz için birleştireceksiniz ama kat yüksekliği vermediğiniz zaman o kişilerin bunun maliyetine de katlanması gerekecek. Bu da bir maliyet gerektirecek.

Ama biz de katı yükseltmeyi çok sevmiyoruz. Hem şehrimizde bir mania kodu var. Uçuş güvenliği nedeniyle biliyorsunuz, zaten biz çok kat yükseltemiyoruz. Bir de şehrin alıştığı yatay mimarinin verdiği huzurlu bir ortam var. Bir anda şehri böyle 13-14 katlı binalarla çevirmek ne kadar doğru? Bunların hep tartışılması lazım.

Tabii bunları da tartışacak olan Mimarlar Odamız, İnşaat Mühendisleri Odamız, şehir plancıları temsilcilerimiz, kent konseylerimiz, şehirde yaşayan, bu işle uğraşan teknik insanlarımız, üniversitelerimiz, hocalarımız, meslek odalarımız. Biraz bu konular üzerinde ara ara kent konseyinin çatısı altında toplantılar yaptılar. Oradan çıkan raporları da biz Kentsel Dönüşüm Strateji Belgesi'ni hazırlayacak ekibe sunduk. Dolayısıyla hem şehir ne istiyor, nasıl bir dönüşüme ihtiyacı var hem de yapı envanterimiz ne, bunları biliyoruz.

Biz tamamen Büyükşehir Belediyemizin bütçesiyle fay hattı ile ilgili çalışmalarımızı da tamamladık. Bakanlıktan da onaylandı. Yani artık fay nereden geçiyor, ne kadar yaklaşma mesafesi olmalı, bunlar da açıklığa kavuştuğuna göre bundan sonra geriye, strateji belgesi çıktıktan sonra, ada bazında çözümlerle imar planlarını yapmak kalacak.

Fakat dediğim gibi, bu çözümlerde şimdi herkes zannediyor ki şehir merkezinde şehrin varlıklı insanları yaşıyor. Öyle bir şey yok, biliyorsunuz. Yani ben Vişnelik Mahallesi'nde oturuyorum. En merkezi mahallelerden bir tanesidir. Bizim mahallede emekli maaşıyla kıt kanaat geçinen insanlar da var. Memur maaşıyla, işçi maaşıyla geçinen insanlar da var. Görece daha varlıklı insanlar da var.

Şimdi siz bu insanlara, "Ben Öğretmenler Caddesi'nde, bitişik nizam 8 katlı bu bölgede ada bazında dönüşüm yapacağım ama sen de şu kadar para üzerine vereceksin." dediğiniz zaman çoğu insan bunu veremeyecek durumda. Ya da çoluğundan çocuğundan ya da birikiminden belki kullanarak karşılayacak.

Şimdi bizim burada kentsel dönüşümü teşvik edebilmek için bakanlıklarla da görüşmemiz lazım. Yani bakanlıkların "Yarısı Sizden, Yarısı Bizden" gibi kampanyaları var. Belki yarısı olmasa bile en azından bir kısmını karşılayan, kirayı destekleyen, başka çözümler öneren ya da rezerv alan dediğimiz alanlardan yer öneren, yani "Buradaki yerini bize verebilirsen rezerv alandan da biz şunu sana verebiliriz." diyen birtakım çözümlerle çıkmamız lazım.

Stratejik plan hazırlanırken bir taraftan da bakanlıklarla bu görüşmeleri yapıp onların da şehirdeki bu dönüşümün önünü açması gerekir.

Ama bizim kendi dönüşüm bölgelerimiz var, dediğiniz gibi. Gündoğdu Mahallemizde, Porsuk 1-2'de. Onlar da hızla devam ediyor. Gündoğdu 2 bölgesindeki A etabını biliyorsunuz, 2 sene önce teslim ettik. Orada 60 konut oldu. Şu anda 111 konutun yapımı devam ediyor. 4 iş yeri ve bir tane de kreş olacak burada.

Yine Gündoğdu 1, yani yolun öbür tarafındaki alanla ilgili de uygulama planıyla kaç daire çıkacağı belli olacak ama orası bittiğinde 800'den fazla daire yapılmış olacak. Onun da ihalesini önümüzdeki sene yapmış olacağız. Şu anda arkadaşlarımız uygulama planını ve ihale koşullarını hazırlıyor.

Gündoğdu 1-2'de de çalışmalar başladı, biliyorsunuz. Özellikle bankamızın ve bizim halk evi olarak yapacağımız yerde inşaat başladı. Biliyorsunuz, köprünün öbür tarafında eski otogar olarak belirlenen yerde başladı. Bir taraftan hemen yanında Kurtuluş Pazar Yeri yapılıyor.

Biz orada alt geçitlerle bağlantıyı sağlamak için bir alt geçit projesi hazırlıyoruz. Onun da bu sene ihalesini yapıp bitirmiş olacağız ki otogarın orada yapılan rezidansların, AVM'lerin alttan bağlantılarını, yani üste çıkmadan aşağıdan otopark bağlantılarını sağlamak için yaklaşık 300 milyon lira civarında, böyle büyük bütçeli bir iş yapmak durumunda kalacağız orada da.

Tabii bu rakamlar çok değişebilir, her an güncelleniyor. Bu tür işlerimiz var. Kentsel dönüşümü de belirli bölgelerde model olarak yapmaya devam ediyoruz şu anda."