TMMOB Ziraat Mühendisleri Odası Eskişehir Şube Yönetim Kurulu Üyesi Ziraat Mühendisi Hasan Çakıllı, son dönemde piyasada görülen sahte ve standart dışı gübrelerle ilgili açıklama yaptı. Hasan Çakıllı, Eskişehir’in tarımsal üretimde önemli bir yere sahip olduğunu hatırlatarak çiftçilerin karşı karşıya kaldığı yeni bir soruna dikkat çekti.
Hasan Çakıllı, Eskişehir’in özellikle hububat ve şeker pancarı üretiminde önemli bir şehir olduğunu belirterek şu ifadeleri kullandı şeklinde konuştu
“Eskişehir, ülkemizin hububat ve şeker pancarı üretimi başta olmak üzere tarımsal üretiminde kilit bir role sahiptir. Ancak bugün gelinen noktada, artan girdi maliyetlerini fırsat bilen art niyetli kişilerce piyasaya sürülen sahte ve standart dışı gübreler üreticimiz için tehdit haline gelmiştir.”
Son dönemde farklı bölgelerde sahte gübrelerle ilgili ihbarların arttığını söyleyen Hasan Çakıllı, yapılan kontrollerde ciddi bulgular ortaya çıktığını ifade etti. Hasan Çakıllı açıklamasında şu sözlere yer verdi
“Son dönemde ülkemizin farklı bölgelerinde piyasaya sürülen sahte ve taklit gübrelerle ilgili gelen ihbarlar ve yapılan denetimler sonucunda ciddi bulgulara rastlanmıştır. Tarımsal üretimin önemli faktörlerinden olan gübre sektöründe yaşanan bu sahtecilik girişimleri sadece çiftçimizin emeğini çalmakla kalmayıp toprağımızın verimliliğini ve gıda arzının sürdürülebilirliğini de tehlikeye atmaktadır.”
Hasan Çakıllı, laboratuvar incelemelerinde sahte gübrelerin içeriğinde bulunması gereken maddelerin çok düşük seviyede çıktığını söyledi. Bu durumun hem ürüne hem de toprağa zarar verebileceğini dile getirdi. Hasan Çakıllı şu ifadeleri kullandı
“Yapılan laboratuvar analizleri sahte gübrelerin içeriğindeki bitki besin maddesi değerlerinin azot, fosfor, potasyum gibi olması gereken seviyelerin altında ya da sıfıra yakın olduğunu göstermektedir. Kum, kireç, mermer tozu, tuz veya zararlı kimyasallarla hazırlanan bu ürünler mahsulde büyük oranda verim kaybına, bitki ölümlerine ve toprağın yapısının geri dönülemez şekilde bozulmasına neden olabilir.”
Hasan Çakıllı, üreticilerin mağdur olmaması için dikkat edilmesi gereken bazı noktaları da sıraladı. Gübre alırken yetkili satış noktalarının tercih edilmesi gerektiğini vurgulayan Hasan Çakıllı, şu sözleri aktardı
“Yetkili bayilerden alışveriş yapın. Gübrelerinizi mutlaka Bakanlıkça yetkilendirilmiş bayi ve kooperatiflerden temin edin.”
Hasan Çakıllı, alışveriş sırasında mutlaka fatura alınması gerektiğini de söyledi. Hasan Çakıllı şu ifadeleri kullandı
“Mutlaka fatura alın ve faturanızı saklayın. Gübreler kimyevi gübre üretimi yapan firmalarla bayilik sözleşmesi olan gübre bayilerinden faturalı şekilde alınmalıdır.”
Seyyar satıcılardan alınan ürünlere karşı dikkatli olunması gerektiğini belirten Hasan Çakıllı, şu sözlere yer verdi
“Gezici seyyar satıcılara dikkat edin. Piyasa değerinin çok altında satılan ve seyyar satıcılar tarafından sunulan ürünlere şüpheyle yaklaşın.”
Hasan Çakıllı, gübre çuvallarının üzerindeki etiket ve ambalajın mutlaka kontrol edilmesi gerektiğini de dile getirdi. Hasan Çakıllı bu konuda şu ifadeleri kullandı
“Etiket ve ambalaj kontrolü yapın. Gübre çuvallarının üzerindeki GTS yani gübre takip sistemi barkodlarını mutlaka kontrol edin. Etiket bilgileri Türkçe olmayan, ambalajı bozuk veya daha önce açılmış ürünleri kesinlikle kabul etmeyin.”
Ürünlerin içeriğinin de dikkatle incelenmesi gerektiğini anlatan Hasan Çakıllı şu sözleri kullandı
“İçeriğine dikkat edin. Gübre ambalajında üretici ve ithalatçının açık adresi ile bitki besin elementlerinin oranlarının açık şekilde ifade edilmesi gerekir. Bu bilgilerin net şekilde yer almadığı gübreler alınmamalıdır.”
Herhangi bir sorun görüldüğünde yetkililere bilgi verilmesi gerektiğini söyleyen Hasan Çakıllı, şu ifadeleri kullandı
“İhbar hattını kullanın. Piyasada satılan gübrelerle ilgili herhangi bir olumsuzluk gördüğünüzde mutlaka il ve ilçe Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüklerine ve kolluk kuvvetlerine bilgi verin.”
Hasan Çakıllı, son dönemde yaygınlaşan yapraktan uygulanan sıvı gübrelerle ilgili de değerlendirmelerde bulundu. Bu ürünlerin kullanımında toprağın durumu ve bitkinin ihtiyacının dikkate alınması gerektiğini söyledi. Hasan Çakıllı şu sözleri aktardı
“Son günlerde yaygın şekilde kullanılan yapraktan uygulanan sıvı gübreleri kullanırken toprakta bulunan bitki besin elementi yani azot, fosfor ve potasyum miktarı ile bitkinin ihtiyacı göz önünde bulundurulmalıdır. Yapraktan uygulanan sıvı gübrelerin kullanımında yapılan en büyük hataların başında bitkinin ihtiyacının doğru hesaplanmaması ve bitkiye yeterli bitki besin elementinin verilememesi gelir.”
Bazı besin maddelerinde yapraktan uygulamanın olumlu sonuçlar verebildiğini belirten Hasan Çakıllı, şu ifadeleri kullandı
“Çinko, demir ve bakır gibi mikro besin elementi gübrelemelerinde yapraktan uygulamaların önemli derecede olumlu etkileri bulunur. Buna karşın azot, fosfor ve potasyum gibi makro gübrelemeler yapraktan uygulamalarda bitkinin gerekli besin ihtiyacını tam olarak karşılayamayabilir.”
Hasan Çakıllı açıklamasının sonunda şu sözlere yer verdi
“Çiftçimizin bin bir emekle ektiği toprağından hakkını alabilmesi için sahte gübreyle mücadelemiz kararlılıkla sürecek. Bu konuda tüm paydaşları duyarlı olmaya davet ediyoruz.”