Cumhuriyet kolay kazanılmadı, kolay unutulmamalı. Bugün 29 Ekim. Takvimde sıradan bir gün değil. Bugün, bir milletin bütün zorluklara rağmen yeniden ayağa kalktığı, kendi geleceğine kendisinin karar vermeye başladığı gün.
Cumhuriyetin ne kadar önemli olduğunu anlamak için bundan 100 yıl öncesini düşünmek gerekiyor.
Ülkemiz savaşlardan çıkmış, şehirlerimiz işgal edilmiş, insanlarımız yoksulluk içinde kalmıştı. Yiyecek ekmeğin, giyecek ayakkabının bile bulunamadığı günler yaşanıyordu. Cepheye giden askerlerimizin bir kısmının ayağında sağlam bir ayakkabı dahi yoktu.
Ama Mustafa Kemal Atatürk ve Türk milleti pes etmedi.
Anadolu'nun dört bir yanında insanlar bağımsızlık için mücadele etti. Kimi cephede savaştı, kimi askerlerimize yiyecek taşıdı, kimi elindeki son imkânı ordusuyla paylaştı.
Peki, Eskişehir bu mücadelenin neresindeydi?
Tam merkezindeydi.
Eskişehir, demir yollarının kesiştiği önemli bir şehirdi. Askerlerin, silahların ve ihtiyaç malzemelerinin taşınmasında büyük öneme sahipti. İnönü Muharebeleri bu topraklarda kazanıldı. Türk ordusu burada düşmanın ilerleyişine karşı direndi.
Ancak mücadele kolay olmadı. Eskişehir, 1921 yılında Yunan ordusunun işgaline uğradı. Şehrimiz büyük sıkıntılar yaşadı. Evler zarar gördü, insanlar acı çekti.
Türk ordusu, Mustafa Kemal Atatürk'ün önderliğinde mücadeleyi sürdürdü. Büyük Taarruz'un ardından Eskişehir, 2 Eylül 1922'de kurtarıldı.
Bir yıl sonra, 29 Ekim 1923'te Cumhuriyet ilan edildi.
Cumhuriyet, yalnızca bir yönetim biçimi değildi. Halkın kendi geleceğinde söz sahibi olması, herkesin kanun önünde eşit kabul edilmesi ve ülkenin yönetiminin millete dayanması demekti.
Mustafa Kemal Atatürk'ün bize bıraktığı en büyük miraslardan biri işte buydu.
Bugün özgürce yaşayabiliyor, okuyabiliyor, düşüncelerimizi ifade edebiliyorsak bunun arkasında büyük bir mücadele var.
29 Ekim'i anlamak, yalnızca bayraklarla süslenen sokakları görmek değildir. O bayrağın bu topraklarda özgürce dalgalanabilmesi için neler yaşandığını da bilmektir.
Çünkü Eskişehir'in kurtuluşu da Cumhuriyet'in ilanı da bize aynı gerçeği anlatıyor: Bu vatan kolay kazanılmadı.
